«Πωλούνται αυτή τη στιγμή στο Λονδίνο 155 αντικείμενα του Ιόλα – Τι απαντά στο LIFO.gr ο οίκος Sotheby’s», της Χριστίνας Γαλανοπούλου – lifo.gr, 22/05/2017

Η απάντηση του οίκου δημοπρασιών στα ερωτήματα του LIFO.gr, αλλά και στην κινητοποίηση και τις επιστολές διαμαρτυρίας του Δήμου Αγίας Παρασκεύης

Αθόρυβα, χωρίς καμία ιδιαίτερη ανακοίνωση, σήμερα Πέμπτη 25 Μαΐου στις 2 το μεσημέρι- βγαίνουν σε δημοπρασία από τον οίκο Sotheby’s στο Λονδίνο, 155 πολύτιμα αντικείμενα της σπάνιας και για πολλά χρόνια εξαφανισμένης συλλογής του Αλέξανδρου Ιόλα. 

Έργα τέχνης των σπουδαιότερων Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών (Πικάσο, Ντε Κίρικο, Ουόρχολ, Ντε Σεντ Φαλ, Μπράουνερ, Ματίς, Ερνστ, Τάκις, Πανιάρας, Ακριθάκης, Καρδαμάτης, και πολλών άλλων), προσωπικά αντικείμενα και κοσμήματα (ολόχρυσες ταμπακέρες, χρυσά ρολόγια, βαρύτιμα περιδέραια, βραχιόλια, διαμαντένια σκουλαρίκια και μανικετόκουμπα, περίτεχνα μπουκάλια, κ.α), αλλά και έπιπλα, χαλιά, ασημένια σερβίτσια, μπιμπελό και καθρέφτες φιγουράρουν σε μια μακρά -ωστόσο, καθόλου διαφημισμένη από τον οίκο- λίστα, ως τα αντικείμενα τις δημοπρασίας. 

Οι εκτιμήσεις για τις τιμές στις οποίες θα πωληθούν εκκινούν από τις 400 βρετανικές λίρες (όσο υπολογίζεται ότι θα πιάσει ένα μικρό σχέδιο με μολύβι του Αλέκου Φασιανού ή μία ασημένια κανάτα Tiffany & Co) και φτάνουν στις 200.000 βρετανικές λίρες: πρόκειται για το ακριβότερο κομμάτι της συλλογής Ιόλα και είναι ένα έργο του Βίκτορ Μπράουνερ του 1949.

Pablo Picasso, Minotaure caressant une Dormeuse, 1933. Υπολογίζεται: 25.000 — 35.000 βρετανικές λίρες.

Δεδομένου του αιώνιου αινίγματος για το τι απέγινε η πολύτιμη περιουσία του μαικήνα της Τέχνης, όταν εκείνος πέθανε και δεδομένου του σκανδάλου της καταλεηλάτησης της πολυτελούς έπαυλής του στην Αγία Παρασκευή ή καταγγελιών για κλοπές, αναζητήσαμε περισσότερα στοιχεία για τους ιδιοκτήτες των πολύτιμων αντικειμένων που πλέον βγαίνουν σε δημοπρασία τον τρέχοντα μήνα και για την ώρα η LIFO αναμένει απάντηση από την διευθύντρια των Sotheby’s στο Λονδίνο κυρία Gauri Agarwal.

Παρά τη δραστήρια παρουσία του οίκου δημοπρασιών στα social media και τη συνέπεια με την οποία παρουσιάζει και προωθεί τις σημαντικότερες δραστηριότητες του στην επίσημη ιστοσελίδα του, τη δημοπρασία της 25ης Μαΐου πρέπει να την αναζητήσει κανείς στη λίστα των λοιπών δημοπρασιών που διεξάγονται τόσο σε Λονδίνο και Νέα Υόρκη, όσο και στα άλλα σημεία του πλανήτη που εκπροσωπείται ο Sotheby’s. Και πάλι σε αυτή την υποσελίδα του επίσημου site χρειάζονται ακριβώς 62 λέξεις (!) για να περιγραφεί το εύρος της συλλογής των αντικειμένων που θα βγουν στο σφυρί.

Σε ένα μικρό κείμενο των Sotheby’s για την δημοπρασία, αναφέρεται ότι «το όνομα του Αλέξανδρου Ιόλα αντανακλά τη γνώση της σύγχρονης αγοράς της Τέχνης, η οποία τον αναγνωρίζει ως οραματιστή έμπορο και ως πρωτοπόρο της παγκόσμιας αγοράς τέχνης της εποχή του. Από το 1945 έως το 1976 [ο Ιόλας] φιλοξένησε πολλές εκθέσεις καλλιτεχνών, όπως οι Μαξ Ερνστ, Ρενέ Μαγκρίτ, Δωροθέα Τάννινγκ και αργότερα τους Άντι Ουόρχολ, Νίκι Ντε Σεν Φαλ, Τάκις και Λαλάν στο Παρίσι, στη Νέα Υόρκη, στη Γενεύη, στη Ρώμη, στη Μαδρίτη και στην Αθήνα».

Δεδομένου του αιώνιου αινίγματος για το τι απέγινε η πολύτιμη οικοσκευή του μαικήνα της Τέχνης, όταν εκείνος πέθανε και δεδομένου του σκανδάλου της καταλεηλάτησης της πολυτελούς έπαυλής του στην Αγία Παρασκευή και καταγγελιών για κλοπές, αναζητήσαμε περισσότερα στοιχεία για τους προηγούμενους ιδιοκτήτες των πολύτιμων αντικειμένων που πλέον βγαίνουν σε δημοπρασία τον τρέχοντα μήνα και για την ώρα η LIFO αναμένει απάντηση από την διευθύντρια των Sotheby’s στο Λονδίνο κυρία Gauri Agarwal. 

Niki de Saint Phalle, σχέδιο για αφίσα, 1974. Τιμή εκκίνησης: 2.000 — 3.000 βρετανικές λίρες.

Θα ήταν εξαιρετικά ενδιαφέρουσα η απάντηση του οίκου για τα επί μέρους στοιχεία της προέλευσης αυτών των αντικειμένων, καθώς βάσει των ερευνών, των ρεπορτάζ και των όσων έχουν δει το φως της δημοσιότητας τα προηγούμενα χρόνια, πρακτικά ελάχιστα πράγματα αξίας από την περίφημη συλλογή Ιόλα χάθηκαν ή εξαφανίστηκαν. Αν μάλιστα πιστέψει κανείς ανθρώπους που έζησαν στο στενό περιβάλλον του φημισμένου γκαλερίστα και εμπόρου Τέχνης, η περιουσία της βίλας Ιόλα είχε καταγραφεί με προσοχή από την αδελφή του Νίκη Στάιφελ και το σύνολό της πέρασε στα χέρια των συγγενών. Και πάλι, όμως, δεδομένης της επιθυμίας του Αλέξανδρου Ιόλου που ήθελε η περιουσία του να περάσει στα ανά τη χώρα Μουσεία έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον η στιγμή και η έκταση της λίστας, η οποία παρατίθεται αναλυτικά παρακάτω. 

UPDATE: Πριν από λίγες μέρες το LIFO.gr έλαβε από εκπρόσωπο του οίκου την εξής απάντηση, την οποία και δημοσιεύει αυτούσια.

«Έχουμε λάβει γνώση για τα ερωτήματα που έχουν ανακύψει αναφορικά με την προέλευση ορισμένων έργων της επικείμενης δημοπρασίας, τα οποία παλαιότερα συμπεριλαμβάνονταν στη συλλογή του Αλέξανδρου Ιόλα. Υπάρχουν σημαντικές παρανοήσεις αναφορικά με την εν λόγω δημοπρασία, τις οποίες θα θέλαμε να διευκρινίσουμε. Οι πρόσφατες προτάσεις του Δήμου Αγίας Παρασκευής σχετικά με την προέλευση των έργων της προκείμενης δημοπρασίας είναι αβάσιμες και μη τεκμηριωμένες. Έχουμε απαντήσει στον δήμο, προκειμένου να διευκρινίσουμε την κατάσταση. Γνωρίζουμε ότι η Βίλα του Αλέξανδρου Ιόλα έχει χαρακτηριστεί από το 1998 ως διατηρητέο ιστορικό μνημείο, αλλά θεωρούμε ότι αυτό δεν σχετίζεται με τη δική μας δημοπρασία. Επιπλέον, έχουμε πλήρη επίγνωση του γεγονότος ότι άλλα περιουσιακά στοιχεία έχουν κλαπεί από την Βίλα στο παρελθόν, αλλά ο Οίκος Δημοπρασιών Sotheby’s δεν θα διέθετε ποτέ κάποιο περιουσιακό στοιχείο για πώληση, σε περίπτωση που διατηρούσε οποιαδήποτε αμφιβολία αναφορικά με την προέλευσή του. Δεν έχουμε τη δυνατότητα να αποκαλύπτουμε λεπτομέρειες για τους πωλητές μας χωρίς τη συγκατάθεσή τους, λόγω των υποχρεώσεων εχεμύθειας και εμπιστευτικότητας που διατηρούμε απέναντι σε όλους τους πελάτες μας. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι η κυρία Gauri Agarwal, μέλος του Sotheby’s Private Client Group της Ινδίας, δεν εμπλέκεται στην εν λόγω δημοπρασία, και στη παρούσα φάση βρίσκεται σε άδεια μητρότητας».

Giorgio de Chirico, La Sponda Misteriosa, 1968. Τιμή: 500 — 700 βρετανικές λίρες.

Andy Warhol, Alexander The Great, 1982. Υπολογίζεται: 35,000 — 50,000 βρετανικές λίρες.
Pablo Picasso , Femme regardant par la Fenêtre, 1959. Υπολογίζεται: 12.000 — 18.000 βρετανικές λίρες.
Pablo Picasso, L’ÉTREINTE II, 1963. Τιμή: 8,000 — 12,000 βρετανικές λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Le poète et sa muse, 1974. Υπολογίζεται: 35,000 — 45,000 βρετανικές λίρες.
Lucio Fontana, Concetto Spaziale, 1967. Υπολογίζεται: 60,000 — 80,000 βρετανικές λίρες.
Max Ernst, εικονογράφηση για το Le rire des poètes (ανθολογία χιουμοριστικών ποιημάτων, Παρίσι, 1969), έργο του 1968. Τιμή πώλησης: 10,000 — 15,000 βρετανικές βρετανικές λίρες.
Jean Hugo (1894 – 1984), Quinze paysages. Τιμή: 1.500 — 2.000 βρετανικές λίρες.
Max Ernst, Sirènes, si Sirènes! La race des Sirènes est probablement à disparaitre, 1968. Υπολογίζεται: 30,000 — 40,000 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Κυκλαδικό. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Κυκλαδικό. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), κηροπήγια. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), κηροπήγια. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.
Max Ernst, Constellation, 1952. Τιμή: 60,000 — 80,000 βρετανικές λίρες.
Vassilis Fotopoulos (Βασίλης Φωτόπουλος), Άτιτλο. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Πέτρος Παπαβασιλείου, Eta’ del Neutro. Τιμή: 600 — 800 βρετανικές λίρες.
Ιωάννης Καρδαμάτης, Carte per le Grandi Manovre del 1893. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Espace Interieur. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες
Pavlos (Διονυσόπουλος), Νεκρή Φύση με Φρούτα, Ποτήρι και Μπουκάλι. Τιμή: 1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Ιωάννης Καρδαμάτης, Χρυσά Τετράγωνα. Τιμή: 600 — 800 βρετανικές λίρες.
Salvador Dalí, Les Bras de Dalí, ζευγάρι φωτιστικών, Τιμή: 15,000 — 20,000 βρετανικές λίρες.
Novello Finotti, Κονσόλα, 1970. Τιμή: 3,000 — 5,000 βρετανικές λίρες.
Novello Finotti, Τραπέζι, 1971. Τιμή: 6,000 — 8,000 βρετανικές λίρες.
William Copley, They Laughed When I Sat Down Tο Play. Τιμή: 25,000 — 35,000 βρετανικές λίρες.
Claude Lalanne, ζευγάρι ασημένιων διακοσμητικών. Τιμή: 20,000 — 30,000 βρετανικές λίρες.
Niki de Saint-Phalle, Sweet SEXY Clarise. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Niki de Saint-Phalle, Dear Diana. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
Niki de Saint-Phalle, Rain. Τιμή: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Niki de Saint-Phalle, The Key to the Treasure. Τιμή: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
Dorothea Tanning, Eventail Japonais. Τιμή: 200 — 300 βρετανικές λίρες.
Michael Tombros, Γλυπτική Μορφή, 1955. Τιμή: 100 — 150 λίρες.
Henri Matisse, La Robe d’ Organdi, 1922. Υπολογίζεται: 3,000 — 4,000 λίρες.
James Talmage White, Ναός του Ολυμπίου Διός, 1879. Τιμή: 3,000 — 5,000 λίρες.
Giorgio de Chirico, σκίτσο με το κουστούμι ενός βοσκού για την όπερα Orfeu του Cristoph Willibald Glück. Τιμή: 2,000 — 3,000 λίρες.
Giorgio de Chirico, σκίτσο για τα σκηνικά της όπερας Orfeu του Cristoph Willibald Glück, 1971. Τιμή: 12,000 — 18,000 λίρες.
Victor Brauner, Polarization, 1949. Υπολογίζεται: 150,000 — 200,000 λίρες.
Pavlos (Διονυσόπουλος), Δέντρο. Τιμή: 4,000 — 6,000 λίρες.
Αλέκος Φασιανός, οι Περαστικοί, 1962. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 λίρες.
Αλέξης Ακριθάκης, Βαλίτσες. Τιμή: 20,000 — 30,000 λίρες.
Giorgio de Chirico, La Cabina nei Bagni Misteriosa, 1968. Τιμή: 500 — 700 βρετανικές λίρες.
Dorothea Tanning, Nue couchée, 1965. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.
François-Xavier Lalanne, Oiseau Blue. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Dorothea Tanning, Frieze. Τιμή: 1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας, Άτιτλο. Τιμή: 100 — 150 βρετανικές λίρες.
Roberto Matta, Coigitum, 1975. Υπολογίζεται: 200 — 300 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Σινιάλο. Υπολογίζεται: 30,000 — 50,000 βρετανικές λίρες.
Eliseo Mattiacci, Planets. Τιμή: 1,000 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Jean-Pierre Raynaud, Nineau cm, 1970. Τιμή: 1,500 — 2,500 λίρες.
Γιάννης Τσαρούχης, Προμηθέας, 1965. Τιμή: 6,000 — 8,000 βρετανικές λίρες.
Αλέξης Ακριθάκης, Κατασκευή, 1982. Τιμή: 3,000 — 4,000 βρετανικές λίρες
Pavlos (Διονυσόπουλος), Κάλτσες, 1971. Τιμή: 15,000 — 20,000 λίρες.
Βασιλάκης Τάκης, Portfolio. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Πέτρος Μωραΐτης, Πέτρος, 1970. Τιμή: 600 — 800 λίρες.
Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας, Λυρικά. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Carlo Ramous, Quattro racconti / Quattro incisioni, 1969. Τιμή: 600 — 800 λίρες.
Niki de Saint-Phalle, Last night I had a dream. Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.
Niki de Saint-Phalle, What do you like about me? Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.
Niki de Saint-Phalle, Our love was a beautiful flower. Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.
Niki de Saint-Phalle, What Shall I Do? Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.
Διάφοροι καλλιτέχνες, 4 αφίσες εκθέσεων ( αφίσα από έκθεση του Πανιάρα στην Iolas Jackson Gallery,αφίσα Φασιανού από την Galerie Iolas, ένα πόστερ του Max Ernst από την Alexandre Iolas και πόστερ της Niki de Saint-Phalle Les Nanas από την Galerie Iolas, με τον κατάλογο της έκθεσης του Τσόκλη από την Iolas Galerie Zoumboulakis). Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες.
Διάφοροι καλλιτέχνες, 5 αφίσες εκθέσεων ( αφίσα της Niki de Saint-Phalle Les Nanas από τη Galerie Iolas, αφίσα Φασιανού από την Alexandre Iolas, αφίσα του Γκίκα από την Iolas Galerie Zoumboulakis και αφίσα από έκθεση των Braque, Dali, Ernst, De Chirico, Leger, Mattisse, Modigliani, Picasso και αφίσα του Max Ernst από την Alexandre Iolas). Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες
Αλέκος Φασιανός, Άντρας σε Ποδήλατο. Υπολογίζεται: 300 — 400 βρετανικές λίρες.
Giorgio de Chirico, Teseo, 1970. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Max Ernst, Lieux Communs, Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Kirk Stieff Corporation, Baltimore, ασημένια μαχαιροπήρουνα (147 τεμ.). Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
A. Codognato, Venice, 12 διακοσμητικά πιάτα. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
M. Fred Hirsch Co., Inc., New Jersey, Σερβίτσια καφέ και τσαγιού. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Harlbux, Paris, Δύο ασημένιες πιατέλες, περ. 1900. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Tiffany & Co., New York, Κανάτα, 1906.Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Tiffany & Co., New York, δύο μεγάλα επιτραπέζια φωτιστικά, 1891-1902. Υπολογίζεται: 10,000 — 15,000 βρετανικές λίρες.
Philippe Metayer, Amsterdam, Επιθαλάμιο, 1732. Τιμή: 2,000 — 3,000 λίρες.
Μιλάνο, Ιταλία, Ανάγλυφο με δείπνο και μουσική σκηνή, 17ος αιώνας. Τιμή: 4,000 — 6,000 λίρες.
Ιταλία, πλακέτα με τον αυτοκράτορα Βεσπασιανό, πιθανότατα του 20ου αιώνα. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Πέρσης πολεμιστής στο άλογό του, πιθανότατα έργο του 17ου αιώνα. Τιμή: 1,000 — 1,500 λίρες.
Ανατολική Ευρώπη, σεκρετέρ. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, καναπές, τέλη 19ου – αρχές 20ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, πολυθρόνες, 1810. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, τραπέζι, 19ος αιώνας. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, φωτιστικά τοίχου, 19ος αιώνας. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Βόρεια Γερμανία, εξάπτυχο χώρισμα, μέσα του 18ου αιώνα. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Γαλλο-Φλαμανδικός καθρέπτης, τέλη 17ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.
Ολλανδία, φωτιστικά τοίχου, 19ος αιώνας. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Σκαραβαίος, ο καλλιτέχνης υπογράφει ως P. A. G, 20ος αιώνας. Υπολογίζεται: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Βάτραχος, αγνώστου καλλιτέχνη, μέσα 20ου αιώνα. Τιμή: 600 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Qajar, Περσία, αραβική καμήλα (δρομάς), περ. 1900. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Augsburg, Γερμανία, ζευγάρι Αγίων, 1720. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Christian Welmeer (1742 – 1814), κλασική φιγούρα με σκύλο, 1780. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, σταυρός από κεχριμπάρι και χρυσό με ρουμπίνια και διαμάντια, μέσα 18ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 λίρες.
Μιλάνο, Ιταλία, βάζο με αραβουργήματα, 17ος αιώνας. Υπολογίζεται: 5,000 — 7,000 λίρες.
Μιλάνο, Ιταλία, κούπα με κεφάλια δράκων, 16ος/17ος αιώνας. Υπολογίζεται: 8,000 — 12,000 βρετανικές λίρες.
Γαλλο-Φλαμανδικές καρέκλες Fauteuil , τέλη 17ου αιώνα. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Αγγλία, καρέκλα, 18ος αιώνας. Τιμή: 600 — 900 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, τρεις καρέκλες Fauteuils. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, πολυθρόνες Fauteuils. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Αγγλο -Ολλανδικός καθρέπτης, 19ος αιώνας. Τιμή: 600 — 900 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, βοηθητικό τραπέζι, τέλος 18ου αιώνα. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Ρωσία, κουτί για παιχνίδια, 19ος αιώνας. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Louis Vuitton. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Ολλανδία, κουτί, τέλη 17ου αιώνα. Υπολογίζεται: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Αγγλία, κοσμηματοθήκη, 1840. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.
Mexico City, χρυσό κουτί. Τιμή: 4,000 — 6,000 λίρες.
Mexico City, χρυσό κουτί, 1791-1818. Τιμή: 3,500 — 4,500 βρετανικές λίρες.
Mexico City, χρυσό κουτί. Τιμή: 3,000 — 5,000 λίρες.
Mexico City, χρυσό κουτί. Τιμή: 2,000 — 3,000 λίρες.
Cartier, ταμπακιέρα, 1930. Τιμή: 4,000 — 5,000 λίρες.
Ιταλία, ταμπακιέρα, 1960. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Van Cleef & Arpels, ταμπακιέρα με ρουμπίνι, 1960s. Υπολογίζεται: 7,000 — 9,000 λίρες.
Nicolis Cola, χρυσή αλυσίδα λαιμού. Τιμή: 4,000 — 5,000 βρετανικές λίρες.
Nicolis Cola, χρυσή αλυσίδα λαιμού. Τιμή: 4,500 — 5,500 βρετανικές λίρες.
Ανατολική Ευρώπη, ταμπακιέρα, 1930. Τιμή: 800 — 1,200 λίρες.
Κοσμήματα για μαλλιά, αποδίδονται στην Claude Lalanne. Τιμή: 700 — 900 βρετανικές λίρες.
Σκουλαρίκια, αποδίδονται στην Claude Lalanne. Τιμή: 1,000 — 1,500 λίρες.
Περιλαίμιο με αμέθυστο και διαμάντια. Τιμή: 7,000 — 9,000 βρετανικές λίρες.
Περιλαίμιο με ζαφείρι. Υπολογίζεται: 1,000 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Κοσμήματα με μαργαριτάρια. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Cartier, διαμαντένια μανικετόκουμπα. Υπολογίζεται: 200 — 300 βρετανικές λίρες.
Κουτί με κρύσταλλο, όνυχα και διαμάντια, Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Σταυρός με διαμάντια. Τιμή: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Σταυρός με διαμάντια. Τιμή: 1.000 — 2.000 βρετανικές λίρες.
Σταυρός με σμάλτο και ρουμπίνι. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Κρεμαστός σταυρός από γρανάτη και ορυκτό κρύσταλλο. Τιμή: 3,000 — 4,000 βρετανικές λίρες.
Jaeger-LeCoultre, χρυσό, τετράγωνο ρολόι χειρός με μπρασελέ. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Universal Geneve, χρυσό ρολόι χειρός με μπρασελέ. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.
Vacheron & Constantin, ρολόι τσέπης με διαμάντια και λευκόχρυσο. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Κουτί για χάπια. Τιμή:1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Διάφορα αξεσουάρ για κυρίες. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Διάφορα αξεσουάρ για κυρίες. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Shirvan Karagashli, Ανατολικός Καύκασος, χαλί. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Moghan Kazak, Νοτιοδυτικός Καύκασος, χαλί. Υπολογίζεται: 200 — 300 βρετανικές λίρες.
Kirman Lavar, Νοτιοανατολική Περσία, χαλί. Τιμή: 1,000 — 2,000 βρετανικές λίρες.
Κινέζικο βάζο της δυναστείας των Qing. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 βρετανικές λίρες.
Κίνα, Κάθισμα για κήπο, ύστερη περίοδο της δυναστείας των Qing. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.
Γαλλία, φωτιστικά. Τιμή: 1.500 — 2.000 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, κηροπήγια. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
Mara Karetsos, κηροπήγια. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Βάζα Japonisme, μάλλον Baccarat, τέλος του 19ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.
Κώστας Πανιάρας, Τοπίο. Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες.
Eugene Berman, Ρωμαϊκή Πύλη, 1959. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.
Harold Stevenson, Άτιτλο. Τιμή: 200 — 300 βρετανικές λίρες.
Harold Stevenson, Κολόνα, 1965. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.
Σουηδία, βάζο, αρχές 19ου αιώνα. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, Στήλες Τοσκάνης, 20ος αιώνας. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, Στήλες Τοσκάνης, 20ος αιώνας. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, κιονόκρανα, 20ος αιώνας. Υπολογίζεται: 3,000 — 5,000 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, Σφαίρες. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.
Ιταλία, 20ος αιώνας. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Γυμνό, 1925. Υπολογίζεται: 8.000 — 12.000 λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Λουλούδι. Υπολογίζεται: 20,000 — 30,000 βρετανικές λίρες.
Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Λουλούδι. Υπολογίζεται: 20,000 — 30,000 βρετανικές λίρες.
Κώστας Πανιάρας, Αναδιπλώσεις. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Κώστας Πανιάρας, Αναδιπλώσεις. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Πιθανότατα Ιταλία, αγαλματίδιο Αγίου, περ. 1700. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.
Αρκτικός ωκεανός, δύο χαυλιόδοντες από φάλαινα ναρβάλ. Υπολογίζεται: 15,000 — 25,000 βρετανικές λίρες.

Ανασύρθηκε από https://m.lifo.gr/articles/arts_articles/143369/poloyntai-ayti-ti-stigmi-sto-londino-155-antikeimena-toy-iola-ti-apanta-sto-lifo-gr-o-oikos-sotheby-s, τελευταία πρόσβαση 20/09/2020

ο Γιόλας * Από την Γλυκερία Μπασδέκη, της Γλυκερίας Βασδέκη – lifo.gr, 08/06/2014

{ Ανάληψις Αλεξάνδρου Ιόλα του Φιλοτέχνου }

O mio babbino caro ~~~

O  Γιόλας  μπήκε στο μαρτυρολόγιο χωρίς να το πολυκαταλάβει. ΄Εχει συμβεί με αρκετούς, τόσο της Ορθοδόξου, όσο και της Ρωμαιοκαθολικής λίστας μπεάτων. Δεν είχε καμμία όρεξη να τον φάνε τα λιοντάρια.  Από την αρένα (φαντάζομαι) θα ξεχώριζε τα σώματα των σκλάβων –παλαιστών ( φουλ στο μπέιμπι όιλ ) που άνοιγαν το φαντασμαγορικό σόου πριν αριβάρουν στην πίστα τα ατάιστα με τις χαίτες.

Στις κούτες με τις χρονοκάψουλες τα έχω ακόμη. Τον έσκασα τον εφηβικό τον οβολό μου στους Αυριανιστές κι εγώ. Η τραβεστί Κάλλας σε αποκαλύψεις ποταμός, κάτι κουλουβάχατα με τον Μίνω Αργυράκη, η συγχωρεμένη η Μελίνα επί του πολιτισμού της, η κυρία Ζωίτσα μετά συζύγου. ‘Ολα τα λήμματα στο λεξικό της νεότερης ελληνικής τέχνης ήταν εκεί –από το άλφα και το τσίκι τσίκι ως το πάμφτωχο ταλέντου φα, αυτό με το πουλί.

Δεν την ονειρευόταν την μπεατοποίηση τύπου Νεομάρτυρας Αλέξανδρος ο Εκκοσμικευμένος  ο κύριος Γιόλας. Κάτι εκπάγλου τσόλια αγαπούσε, την ασφάλεια και τη θαλπωρή της τέχνης που πληρώνει ντούκου λάτρευε και κάτι ωραία γεράματα χωρίς ίχνος γήρατος μελετούσε.

Τον έφαγαν, τον ξέσχισαν. Το πλήθος ευχαριστήθηκε μπροκάρ πασμίνες και σινιέ ουρλιαχτά στο στόμα των λεόντων. ΄Ηταν και τα χρόνια τέτοια- ο ΄Ακης πίστευε ακόμα ότι είναι όντως ο ωραίος Μπρούμελ, τι να λέμε και τι να μην πούμε…. ΄Οποιος ξέρει ας μιλήσει τώρα κι όποιος δεν ξέρει ας μην μιλήσει ποτέ, θα έλεγε (ξαναφαντάζομαι ) κι ο ίδιος ο Μάρτυς.
Εικοσιεφτά και σήμερα από την κοίμησή του (23 Μαρτίου 1907, Αλεξάνδρεια Αιγύπτου /8 Ιουνίου 1987, Νέα Υόρκη , λένε οι βικιπαίδειες ) και ο Γιόλας είναι έτοιμος για ένα νέο σερί επί ασπαλάθων . Η κανιβαλισμένη έπαυλη στην Αγία Παρασκευή έχει ήδη κόψει είσοδο για τη νέα γενιά πλήθους αρένας. ΄Εχει κατοίκους της περιοχής που διεκδικούν τα εφτά στρέμματα, εργολάβους , χορηγούς επικοινωνίας , τον όμιλο ΑΝΤ1, τον γλύπτη Τάκη ( συνοδευόμενο από τα κορίτσια του) , εγκαίνια, θεατρικά, μεταπτυχιακούς της ΑΣΚΤ, νεοσελέμπριτις της συμφοράς, συζύγους υπουργών με μπαγκέτα- όλα τα’χει αυτή η βίλα.

Χρυσοστόμου Σμύρνης και Δημοκρατίας  ήταν η διεύθυνση κύριε Γιόλα μου –τον έρημο τον Σμύρνης τον έκαναν με τα  κρεμμυδάκια ,την κακομοίρα τη Δημοκρατία την έχωσαν στο σακί με τις γάτες.

Δεν ήταν εξαρχής καλός οιωνός αυτή η διεύθυνση.
Τα προσέχουμε αυτά.

΄Επρεπε τότε –τώρα πάει και πέταξε.

Ανασύρθηκε από https://m.lifo.gr/team/crying/49242, τελευταία πρόσβαση στις 20/09/2020

Το μυστικό ενός «βαρετού ιδιωτικού υπαλλήλου και σωστού μέθυσου» που ίσως ταράξει τον κόσμο της τέχνης, του Άρη Δημοκίδη – ligo.gr, 30/07/2016

Σχεδόν κανείς δεν είδε ποτέ έργα του, εκτός απ’ τον Αλέξανδρο Ιόλα. Όμως, όπως ανακαλύπτουμε σήμερα, αυτό πρόκειται σύντομα να αλλάξει

Δεν είναι έργο του μυστηριώδη καλλιτέχνη (άλλωστε κανείς, εκτός απ’ τον Ιόλα, δεν είδε ακόμα κάποιον πίνακά του), αλλά ο Μυστικός Δείπνος του Andy Warhol, εξαιτίας του οποίου ο Ιόλας ανακάλυψε ένα ακόμα σπάνιο ταλέντο

Μοιάζει με ιστορία που θα άξιζε να γυριστεί σε κινηματογραφική ταινία:

Το 1986 ο κορυφαίος Έλληνας γκαλερίστας και σημαντικός συλλέκτης έργων μοντέρνας τέχνης Αλέξανδρος Ιόλας συναντιέται για μία ακόμη φορά με τον Andy Warhol στο Factory του δεύτερου, στη Νέα Υόρκη. (Ένα χρόνο μετά θα ήταν και οι δύο νεκροί.)

Εκεί ο Ιόλας γνωρίζει κάποιον του οποίου το πραγματικό όνομα δεν γνωρίζουμε ακόμα και σήμερα, ο οποίος δεν ήταν εικαστικός -τουλάχιστον επισήμως- και βλέπει τα σχέδιά του. Εντυπωσιάζεται και θέλει να κάνει διάσημο τον άγνωστο καλλιτέχνη, θέλει να του κάνει μια έκθεση για την οποία θα συζητούσε όλος ο κόσμος της τέχνης. 

Ο μεγάλος Ιόλας, στην Liberation, 1984

Δεν το κάνει ποτέ (αφού ο θάνατος τον προλαβαίνει) και ο άγνωστος καλλιτέχνης αποφασίζει να μην εκθέσει ποτέ τη δουλειά του. Λίγο πριν πεθάνει όμως, πράγμα που έγινε πριν από μόλις δέκα ημέρες, αλλάζει τη διαθήκη του και αποφασίζει να χαρίσει όλα τα έργα του στον συνεχιστή του Ιόλα και στενότερο συνεργάτη/βιογράφο του, τον Νίκο Σταθούλη.

Το LIFO.gr μίλησε με τον κύριο Σταθούλη, σύμβουλο τέχνης και πρόεδρο του Ιδρύματος Ιόλα (Fondation privée des Amis d’Alexandre Iolas) και τον συνεργάτη του Ιδρύματος, επιμελητή εκθέσεων, σύμβουλο προσωπικών συλλογών και συντηρητή ιστορικών κτιρίων Μάξιμο Στεργίου προσπαθώντας να εκμαιεύσει πληροφορίες για τον καλλιτέχνη του οποίου έργα δεν έχει δει κανείς πλην του Ιόλα – ούτε καν ο μοναδικός κληρονόμος του άγνωστου καλλιτέχνη Ν. Σταθούλης που μας γνωστοποίησε ότι θα περάσει κάποιος καιρός μέχρι να καταλογογραφηθούν τα έργα και να σταλούν απ’ τις ΗΠΑ στην Αθήνα. 

Τα στοιχεία που συλλέξαμε είναι τα εξής:

F.V.

Ημερομηνία γέννησης: 11 Νοεμβρίου 1969

Ημερομηνία θανάτου : 19 Ιουλίου 2016

Τόπος γέννησης: Γενοβα, Ιταλία

Τόπος θανάτου: Νέα Υόρκη

Ο F.V. γεννήθηκε σε ένα χωριό έξω από την Γένοβα της Ιταλίας. Μεγάλωσε μέσα σε συντηρητικό περιβάλλον με την μητέρα του. Στην ηλικία των 4 χρόνων, έχασε τον πατέρα του σε ατύχημα.

Σε ηλικία 15 ετών εγκαταλείπει το σπίτι του σε μια προσπάθεια απαγκίστρωσης από το βαθιά συντηρητικό, Καθολικό σχολείο στο οποίο φοιτούσε.

Στις αρχές Ιουνίου του 1984, φτάνει στη Νέα Υόρκη κι η πόλη του δίνει τη δυνατότητα να εκφράζεται με ελευθερία, πράγμα που τον σοκάρει και τον ενθουσιάζει από την πρώτη στιγμή. Το πρωί εργάζεται στη λαχαναγορά του SoHo και το βράδυ μεθάει στα μπαρ της εποχής. Εκεί αρχίζει να γνωρίζει ανθρώπους της τέχνης και το ταξίδι στο μαγικό αυτό κόσμο αρχίζει…

Οι Keith Haring κι ο Jean-Michel Basquiat φωτογραφημένοι απ’ τον Andy Warhol. Μεθάει με τον Keith Haring, τον Jean Michel Basquiat και άλλες προσωπικότητες που διασκέδαζαν στο στούντιο/γραφείο του Andy Warhol, το ονομαστό Factory. Εκεί κάνει κρυφά και τα πρώτα του σχέδια/σκίτσα βρίσκοντας για πρώτη φορά το δικό του τρόπο έκφρασης.

Το 1986 γνωρίζει τον Αλέξανδρο Ιόλα ο οποίος βρισκόταν στο Factory για να δει την πορεία του «Μυστικού Δείπνου», του περίφημου έργου που έφτιαξε ο Warhol, μετά από παραγγελία του Ιόλα, για να παρουσιαστεί σε έκθεση στο Μιλάνο, απέναντι από τη Santa Maria delle Grazie, όπου βρισκόταν το αυθεντικό αριστούργημα του Ντα Βίντσι. 

Ο κρυφός καλλιτέχνης, που τα πρωινά εργαζόταν στη λαχαναγορά του SoHo, εμπιστεύεται τον Ιόλα, και δε χάνει την ευκαιρία να δείξει, για πρώτη φορά, τα έργα του, σε έναν άνθρωπο που θαύμαζε και εκτιμούσε βαθιά.

Ο Ιόλας εκπλήσσεται από τα έργα και του υπόσχεται πως θα του κάνει την πρώτη του έκθεση και πως σύντομα όλοι θα μιλούν για αυτόν. Έπειτα ο σπουδαίος γκαλερίστας και συλλέκτης επιστρέφει στην Αθήνα όπου αρρωσταίνει βαριά και έπειτα από λίγο καιρό βρίσκεται ξανά στην Νέα Υόρκη (όχι όμως για κάποια έκθεση αλλά δυστυχώς για να αφήσει την τελευταία του πνοή). 

Ο F.V πέφτει σε βαριά κατάθλιψη πιστεύοντας πως μαζί με τον Ιόλα πέθανε και η οποιαδήποτε πιθανότητα αναγνώρισης του έργου του.

 Για χρόνια δεν ζωγραφίζει απολύτως τίποτα.

Κλείνεται στον εαυτό του και σύντομα γίνεται αλκοολικός.

O Αλέξανδρος Ιόλας με τον Άντι Γουόρχολ και τον Νίκο Σταθούλη στο «Factory», Νέα Υόρκη, 1985.

Το 1993, o F.V. ερωτεύεται έναν Αμερικανό. Η σχέση αυτή του δίνει τη δύναμη να αφήσει το αλκοόλ και υπό άκρα μυστικότητα 6 χρόνια μετά να πιάσει και πάλι το πινέλο. Επί χρόνια δημιουργεί χωρίς σταματημό, όμως κανένας γκαλερίστας δεν τον εμπνέει τόσο ώστε να του δείξει τη δουλειά του. Για χρόνια εργάζεται ως ιδιωτικός υπάλληλος για το βιοπορισμό του. Όμως το πάθος του για την τέχνη παραμένει αμείωτο.

Η σχέση του περνάει κρίση, και το 2003 τελειώνει οριστικά. Από εκείνη τη περίοδο και μετά δημιουργεί τα πιο εντυπωσιακά του έργα και συνεχίζει να ζωγραφίζει ακατάπαυστα. Επηρεασμένος από τους πρώτους καλλιτέχνες  που γνώρισε και είχε ως πρότυπα σε όλη την διάρκεια της ζωής του φτιάχνει έργα με χαρακτηριστικό στοιχείο το δικό του ανθρωπάκι το οποίο ίσως να αποτελεί και το πορτραίτο του.

Φτάνουμε στο σήμερα. Σε ηλικία 46 χρόνων εμφανίζει καρκίνο στο συκώτι, και λίγους μήνες μετά, τον Ιούλιο του 2016 αφήνει στην οικία του στην Νέα Υόρκη την τελευταία του πνοή. 

Έργα του δεν παρουσιάστηκαν πότε.

Άφησε όμως μια διαθήκη στην οποία μοναδικός κληρονόμος και συνεχιστής του έργου του είναι ο στενότερος συνεργάτης – βιογράφος του Ιόλα, του ανθρώπου που εμπιστεύτηκε όσο κανέναν άλλο, ο Ν. Σταθούλης.

Περιμένοντας τους προσεχείς μήνες να δούμε επιτέλους τα έργα του F.V. για να καταλάβουμε γιατί εντυπωσίασαν τόσο πριν από 30 χρόνια τον Ιόλα, παρουσιάζουμε σε αποκλειστικότητα στο LIFO.gr την τελευταία του επιστολή, με την οποία επικοινώνησε με τον, ανυποψίαστο μέχρι τότε, μοναδικό κληρονόμο του στην Ελλάδα.

Πορτραίτο του Ιόλα από τον Άντι Γουόρχολ

Τα τελευταία λόγια του F.V.:

«Νίκο, εσύ είσαι ο άνθρωπος που ο Αλέξανδρος Ιόλας πίστεψε πως μπορείς να τον κρατήσεις αθάνατο. Ο μοναδικός άνθρωπος που είδε και σεβάστηκε τα έργα μου ήταν ο Αλέξανδρος Ιόλας. Και τώρα με το πλήρωμα του χρόνου μπορώ να σου εκμυστηρευτώ αυτές τις πληροφορίες.

Δυστυχώς κανείς σ’ αυτήν τη πόλη δεν είναι όπως ήταν εκείνος. Το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να τον ακολουθήσω, και με την σειρά μου να εμπιστευτώ και εγώ εσένα.

Τα 236 έργα μου. Τα πάθη μιας ολόκληρης ζωής αποτυπωμένα πάνω στους καμβάδες μου. Μαζί με τα έργα θα βρεις και τον catalogue raissone. Μόνο σου ζήτω μια χάρη.  Ποτέ μην αποκαλύψεις το πραγματικό μου όνομα. Θέλω όλοι να θυμούνται τον F.V ακριβώς όπως έζησε: Έναν βαρετό ιδιωτικό υπάλληλο και ένα σωστό μέθυσο. Όσο για εσένα, που ξέρεις όλη την αλήθεια, σου ζήτω να κάνεις παγκοίνως γνωστό το έργο μου.

Και ξέρεις κάτι… ονόμασέ με Azazel.

Άλλωστε όλοι έχουμε έναν δαίμονα μέσα μας.

Αυτός με βασάνιζε σ’ όλη μου τη ζωή. Μπορεί να πάρει επάξια και τη δόξα μου.

Νίκο σε φιλώ, και να θυμάσαι μην αφήνεις του δαίμονες να σε καθυποτάξουν. Είναι μαρτύριο η ζωή του καλλιτέχνη.

Καλό ταξίδι

Azazel…» 

2 Ιουνίου 2016, Νέα Υόρκη

Και η ιστορία συνεχίζεται…

Ανασύρθηκε από https://m.lifo.gr/articles/arts_articles/109272, τελευταία πρόσβαση στις 20/09/2020

«Αλέξανδρου Ιόλα, Η ζωή μου» – Δέσποινα Ζευκιλή , athinorama.gr, αναδημοσίευση από jigi art Νίκος Σταθούλης, 19/3/2012

Με αφορμή την ημέρα γέννησης του Αλέξανδρου Ιόλα (25 Μαρτίου) και 25 χρόνια μετά το θάνατό του ετοιμάζεται να κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Οδός Πανός η βιογραφία του από το Νίκο Σταθούλη, ο οποίος μας μίλησε για το εγχείρημα και τη σχέση του με το συλλέκτη. «Το πρώτο βιβλίο το οποίο είχε κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις «Νέα Σύνορα Α. Λιβάνης, το 1994, με τίτλο «Αλέξανδρος Ιόλας», επτά χρόνια από τον θάνατο του συλλέκτη ήταν μια περίληψη του τωρινού. Τώρα 25 χρόνια μετά, βγαίνει το πραγματικό. Όπως ακριβώς είχαμε συμφωνήσει με τον Ιόλα. Το βιβλίο αποτυπώνει έναν περίπατο μαζί με τον Αλέξανδρο Ιόλα, ο οποίος ξεκίνησε το 1983 στους κήπους του σπιτιού του και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Μου μιλάει για τους έρωτές του, τους καλλιτέχνες του, την οικογένειά του, την Ελλάδα που λάτρεψε και η οποία τον τσάκισε. Μου μιλούν οι φίλοι του, οι αγαπημένοι του, και οι άνθρωποι της τέχνης οι οποίοι τον γνώρισαν. Μιλώ για τα ταξίδια μας στις πρωτεύουσες του κόσμου και για τις αγωνίες του στα ατελιέ των καλλιτεχνών του, όταν μοιραζόταν την ίδια χαρά της δημιουργίας μαζί τους. Μιλώ για την εποχή του διασυρμού του, καθώς υπήρξε ο ίδιος ένα ανεπανάληπτο θύμα του Τύπου σε μια εποχή που ο λαϊκισμός αποτελούσε την κύρια μορφή διαπαιδαγώγησης του ελληνικού λαού. Το υλικό της βιογραφίας περιλαμβάνει φωτογραφίες του, επιστολές των καλλιτεχνών του, κείμενα από το ημερολόγιο του, επιστολές προσωπικοτήτων της τέχνης, αποκόμματα του Τύπου της εποχής καθώς και ένα ευρύτερο υλικό το οποίο μου παρέδωσε ο ίδιος. Τον Αλέξανδρο Ιόλα τον γνώρισα στα τελευταία χρόνια της ζωής του. Ο ίδιος με επέλεξε για βιογράφο του. Κρατώ από τον ίδιο τη σπανιότητα της φιλίας του η οποία παραμένει πιο σπάνια και από το πιο πολύτιμο κόσμημα.. Αλλά και την αγάπη του για την Ελλάδα κρατώ, καλύτερα να πω το πάθος του, μόνο που πέθανε πικραμένος… Ήταν αδικημένη προσωπικότητα στη χώρα του καθώς διασύρθηκε όσο κανένας έλληνας σ’ αυτόν τον τόπο, την ίδια στιγμή που η Γαλλική προεδρία τον τιμούσε με τον μεγαλόσταυρο τιμής για την προσφορά του στις τέχνες. Η βιογραφία του θα συμβάλει στην αποκατάσταση της μνήμης ενός ανθρώπου για τον οποίο πλέον μιλάει η ίδια η ιστορία της τέχνης του εικοστού αιώνα. Ο Ιόλας εξακολουθεί να μας ενδιαφέρει γιατί με την παγκόσμια ικανότητά του για τη Τέχνη, έστησε εδώ, σάυτή τη χώρα, το μαυσωλείο του. Με ένα στόλο μοναδικών έργων τέχνης και με διεθνές καλλιτεχνικό πλήρωμα, ήρθε και άραξε στο λιμάνι, την Αγία Παρασκευή. Μας ενδιαφέρει γιατί εδώ δεξιώθηκε τους μέλλοντες δημίους του. Στη χώρα μας είναι εύκολο. Η ηθικολογία είναι γενικευμένο και ριζωμένο αίσθημα. Ο καθένας μας είναι χωροφύλακας, εισαγγελέας, δικαστής και δήμιος. Πράγμα που διευκολύνει τα πάντα.» Δέσποινα Ζευκιλή dzeykili@athinorama.gr

Ανασύρθει στις 28/5/2020 από http://jigiart.blogspot.com/2012/03/blog-post_19.html

Διακοπές με τον Αλέξανδρο Ιόλα – αναδημοσίευση από jigi art Νίκος Σταθούλης, 4/9/2012

Η βιογραφία του Αλέξανδρου Ιόλα εκδόθηκε μόλις φέτος, 25 χρόνια από το θάνατό του (!), ακριβώς όπως ο ίδιος το είχε ζητήσει από το βιογράφο του, Νίκο Σταθούλη. Οι προσδοκίες για το βιβλίο ξεκινούν ήδη από εκεί. Τόσα χρόνια μετά το θάνατό του, περιμένει κανείς να αποκαλύψει ο βιογράφος του τουλάχιστον σημεία και τέρατα. Ιδιαίτερα αν λάβει κανείς υπόψην του το πώς έγινε η “πτώση” του Ιόλα. Για να μη σε κρατώ σε αγωνία, σημεία και τέρατα με την έννοια των μεγάλων αποκαλύψεων δεν υπάρχουν, αλλά όταν το υλικό που έχει κανείς στα χέρια του είναι τόσο εκρηκτικό, μόνο αδιάφορο δεν μπορεί να είναι αυτό το βιβλίο. Χρήματα, δόξα, ταλέντο, εκκεντρικότητες, σκάνδαλα- όλα τα στοιχεία που διασφαλίζουν ένα άκρως ενδιαφέρον ανάγνωσμα. Γόνος πλούσιας οικογένειας της Αλεξάνδρειας, ο Ιόλας σύντομα αναδείχθηκε σε κορυφαίο χορευτή. Στη συνέχεια στράφηκε στο χώρο της τέχνης ως έμπορος και συλλέκτης και κατέκτησε το παγκόσμιο στερέωμα (είδες τι απλό που ακούγεται;) Ο Νίκος Σταθούλης βρέθηκε σε νεαρή ηλικία κοντά του με αφορμή μια συνέντευξη. Και από εκείνη τη συνάντηση ο Ιόλας αποφάσισε ότι θα τον έχει δίπλα του ως βιογράφο. Στη διάρκεια αυτών των 4 ετών που έληξαν με το θάνατο του Ιόλα, συνέβησαν συνταρακτικά γεγονότα: η μεγάλη έκθεση Palazzo Stelline του Andy Warhol, τα σκάνδαλα της αρχαιοκαπηλίας και η παρακμή του Ιόλα. Μέσα από το βιβλίο, αντιλαμβάνεται κανείς γρήγορα ότι η ματιά δεν είναι ενός αποστασιοποιημένο βιογράφου αλλά ενός γοητευμένου αγοριού (ο οποιοσδήποτε θα ήταν) δίπλα σε έναν πανίσχυρο, εκκεντρικό και καλλιεργημένο μαικήνα της τέχνης. Η αίσθηση που μου έδωσε το βιβλίο είναι ότι πρόκειται περισσότερο για μια προσπάθεια του Σταθούλη να αποκαταστήσει την υστεροφημία του Ιόλα έστω και 25 χρόνια μετά και όχι τόσο να ρίξει φως στη ζωή του Ιόλα που να εξηγεί το πώς αυτός ο άνθρωπος έγινε τελικά αυτός που έγινε, όπως μας έχουν συνηθίσει οι τυπικές βιογραφίες. Ο Σταθούλης επιλέγει να μην παρουσιάσει μία αποστασιοποιημένη εικόνα του Ιόλα, αλλά να γνωρίσουμε τον άνθρωπο Ιόλα σε τόπο και χρόνο μέσα από τα μάτια του συγγραφέα, έτσι όπως τον έζησε ο ίδιος. Και αν και μου έλειψε μια προσέγγιση που να με βοηθήσει να καταλάβω πώς αυτός ο μεγάλος άνδρας έγινε αυτός που ήταν τελικά, έχει ενδιαφέρον να “ζεις” καταστάσεις μαζί με τον Ιόλα μέσα από τις αφηγήσεις του Σταθούλη. Το βιβλίο ξεκινά πολύ δυναμικά με το πρώτο κεφάλαιο να είναι η πολύκροτη συνέντευξη του Ιόλα στην Όλγα Μπακομάρου που ήταν καταλυτική για το μέλλον του Ιόλα στην Ελλάδα. Έτσι αποκτά κανείς από την αρχή εικόνα για την εκρηκτική και προκλητική εικόνα του Ιόλα. Οι ενότητες που ακολουθούν και καλύπτουν τη ζωή του Ιόλα από τη ζωή του στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου ακόμη, τη λαμπερή ζωή του στη συνέχεια έως και το τέλος του, δε θεωρώ ότι είναι εξίσου πετυχημένες. Μπερδεύονται από θεματικές σε χρονολογικές και τούμπαλιν, αλλά δεν είναι τόσο αυτό το πρόβλημα, όσο ότι πολλές φορές αισθάνθηκα πως οι τίτλοι μάλλον με αποπροσανατόλιζαν σε σχέση με το περιεχόμενο. Παρόλα αυτά, είναι απολαυστικός ο τρόπος που ακούς τον Ιόλα να μιλά όχι μόνο για τα μεγάλα και σημαντικά γεγονότα της ζωής του, αλλά και για θεματικές όπως η τέχνη, η οικογένεια, οι συνεργάτες, η ζωή η ίδια. Και ξέσπασε το σκάνδαλο της αρχαιοκαπηλίας. Είναι γεγονός ότι ο παγκόσμιος Ιόλας, που πάντα επέστρεφε στην Ελλάδα και προσπαθούσε να συμβάλλει στην ανάδειξή της και των καλλιτεχνών της, που ήταν τόσο σημαντικός παράγοντας στην ιστορία της παγκόσμιας σύγχρονης τέχνης, δέχτηκε ένα φοβερά βάναυσο πόλεμο από τα μέσα. Η σκληρότητα που αντιμετώπισε ίσως ήταν αποτέλεσμα της εκκεντρικής και προκλητικής του συμπεριφοράς που αν και στο παγκόσμιο στερέωμα ήταν γοητευτικό, στην Ελλάδα του ’80… όχι τόσο. Το βιβλίο παρουσιάζει, εκτός από μια πολύ ενδιαφέρουσα σειρά από φωτογραφικά ντοκουμέντα που παρουσιάζουν το διεθνή Ιόλα, το σκληρό πόλεμο των ελληνικών μέσων, ή καλύτερα το πώς τα μέσα κατακρεουργούν τον Ιόλα με αφορμή όχι μόνο την αρχαιοκαπηλία αλλά και με προεκτάσεις στην προσωπική του ζωή. Ένα καλό μάθημα για τη δύναμη των ΜΜΕ εκτός των άλλων. Επιστολή του Κώστα Γαβρά με την υπογραφή 400 διεθνών προσωπικοτήτων που απευθύνεται στη “συνείδηση των Ελλήνων” Τότε ήταν που ο Ιόλας άρχισε να καταβάλλεται από τον ιό του AIDS. Έτσι, τον ανέλαβε η αδερφή του Νίκη, με την οποία ο Ιόλας είχε μία ταραχώδη σχέση, και σύμφωνα με το Νίκο Σταθούλη τον απομόνωσε απόλυτα παρά τη θέλησή. Αυτό το γεγονός δεν ήταν μόνο καταστρεπτικό για τον Ιόλα, αλλά και επίπονο για το Σταθούλη καθώς δεν μπορούσε να κάνει κάτι για να τον βοηθήσει. Το βιβλίο κλείνει με ένα τελευταίο κεφάλαιο που μεταφέρει το θυμό και την πικρία που νιώθει ο βιογράφος για τον τρόπο που διαχειρίστηκε η Νίκη τον αδερφό της όταν αρρώστησε. Η ανακάλυψη του Warhol (!), η ανάδειξη τη ποπ-αρτ, ο Magritte, o Max Ernst, οι συναναστροφές του τόσο με τους σημαντικότερους ανθρώπους της διανόησης αλλά και με τους ισχυρότερους οικονομικά, η δωρέα που αποτέλεσε μαγιά για το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στη Θεσσαλονίκη, οι 5 γκαλερί σε 5 ηπείρους που κάνουν το Larry Gagosian να μοιάζει σήμερα “γατάκι” μπροστά του… ναι, όλα αυτά που παρουσιάζονται στο βιβλίο, σε κάνουν στα αλήθεια να αναρωτιέσαι. Να αναρωτιέσαι πώς ένας τόσο σημαντικός άνθρωπος για τον παγκόσμιο κόσμο τέχνης, που έζησε, έδρασε στην Ελλάδα και πάντα επέστρεφε σε αυτήν, που δώρισε τμήματα συλλογών του σε Μουσεία, που προώθησε Έλληνες καλλιτέχνες στο εξωτερικό, μετά το θάνατό του έχει όχι μόνο ξεχαστεί, αλλά είναι μάλιστα σα να μην υπήρξε ποτέ. “Αλέξανδρος Ιόλας – η ζωή μου” από το Νίκο Σταθούλη, εκδόσεις Οδός Πανός – ΥΓ. Και αν αυτά σου τράβηξαν το ενδιαφέρον, εκτός από το βιβλίο, σου συστήνω και το ντοκιμαντέρ για τον Αλέξανδρο Ιόλα από την εκπομπή “Η Μηχανή του Χρόνου” που μπορείς να δεις εδώ

Ανασύρθει στις 28/5/2020 από http://jigiart.blogspot.com/2012/09/this-entry-was-posted-on-27-2012-in.html

ΣΤΑ ΕΡΕΙΠΙΑ ΕΝΟΣ ΘΡΥΛΟΥ Βίλα Ιόλα Πρόσκληση σε πάρτι εκατομμυρίων, φαντασμάτων και ερωτηματικών – Γιάννης Μπογιόπουλος, Ελευθεροτυπία, αναδημοσίευση από jigi art Νίκος Σταθούλης, 21/2/2012

ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ (boyio@enet.gr) |
Λένε ότι ο δρόμος για την κόλαση είναι στρωμένος με καλές προθέσεις.
Στην Αγ. Παρασκευή αυτές περισσεύουν και εξαιτίας τους ένας μοναδικός χώρος, που θα μπορούσε να είναι στολίδι για την πόλη ως πολιτιστικό κέντρο, κινδυνεύει να γίνει -τι πρωτότυπο!- μπετόν. Η ιστορία θα ήταν άλλη μία από τις αμέτρητες που αφορούν την τύχη των ελεύθερων χώρων, όμως αντίθετα με άλλες, όπου για να δεθεί το δράμα υπάρχει ο ρόλος του «κακού», εδώ δεν βρήκαμε κανέναν. Ολοι συμφωνούν ότι η βίλα Ιόλα πρέπει να δοθεί στους πολίτες ως δημόσιο αγαθό. Αλλά ώς εκεί. Στα λόγια. Χρειάζεται μεγάλη φαντασία για να δεις το «παλάτι», το «μέγαρο», όπως το περιέγραφαν δύο δεκαετίες πριν, σε αυτό το κτίριο πίσω από τη βρόμα και την εγκατάλειψη. Το μόνο που εντυπωσιάζει αρχικά είναι το μέγεθος – 1.760 τ.μ. το διώροφο σπίτι και 6,7 στρμ. ο κήπος. Εκεί που θρονιάζονταν περίβλεπτα γλυπτά τώρα φυτρώνουν αγριόχορτα και στους τοίχους, στη θέση αριστουργημάτων ζωγραφικής, αυθαδιάζει το γκράφιτι. Οι εσωτερικοί χώροι προκαλούν θλίψη με τη γυμνότητά τους. Η κουζίνα έχει σημάδια από φωτιά. Μια πυρκαγιά παραλίγο να το αφανίσει πριν από λίγα χρόνια. Τίποτα κινητό δεν έχει μείνει, μόνο κάτι παλιά περιοδικά και σκισμένες αφίσες. Κουρέλια. Μετά το θάνατο του Ιόλα, το 1987, οι λεηλασίες γίνονταν κατά κύματα. Πίνακες, χαλιά, γλυπτά, πολυέλαιοι σηκώθηκαν με καμιόνια. Δεν περίμεναν καν να πεθάνει. Η πρώτη λεηλασία, προφανώς από κάποιους του κύκλου του, έγινε ενώ ο συλλέκτης ήταν ετοιμοθάνατος σε νοσοκομείο της Ν. Υόρκης. Από τη συλλογή με τα 11.000 έργα ένα μέρος πήραν οι κληρονόμοι του, αργότερα πωλήθηκε σε δημοπρασίες, και λίγα αρχαία κατάσχεσε το ελληνικό κράτος. Ενα γλυπτό του Τάκη κείτεται σπασμένο στον κήπο. Μάλλον μεγάλο για να το αρπάξουν. Από τις κολόνες του κήπου, κοιτάζοντας φωτογραφίες από παλιά ρεπορτάζ, καταλαβαίνουμε ότι κάθε φορά υπήρχε και μία λιγότερη. Μάρμαρα από την Πεντέλη και τη Ραβένα με τα οποία είχε ντυθεί το κτίριο κομματιάστηκαν και ξηλώθηκαν. Ο Ιόλας αγόρασε τη γη το 1965. Ηταν ήδη βαθύπλουτος αλλά ήθελε να γυρίσει στην Ελλάδα. Ανέθεσε το έργο στον σπουδαίο αρχιτέκτονα Δημήτρη Πικιώνη, που πήρε για βοηθό τον Τσαρούχη. Από την αρχή τα σχέδια ήταν μεγαλεπήβολα αλλά το αποτέλεσμα γινόταν σταδιακά ακόμη πιο εντυπωσιακό, καθώς ενσωματώνονταν στο σπίτι έργα τέχνης. Ακόμη και η κουπαστή στη σκάλα ήταν γλυπτό, της Claude Lalanne. Την ξήλωσαν κι αυτή. Πικάσο, Ντε Κίρικο, Μιρό, Γουόρχολ, Νταλί, Μαγκρίτ, Ερνστ, Χατζηκυριάκος-Γκίκας… Οσο ζούσε ο Ιόλας, στο σπίτι του η τέχνη ξεπερνούσε σε αξία πολλά μουσεία μαζί. Πολλοί από τους καλλιτέχνες ήταν φίλοι του και τον επισκέπτονταν εκεί. Πολλοί, όπως ο Γουόρχολ, ξεκίνησαν από τις γκαλερί του. «Εκεί που ό,τι λάμπει είναι χρυσός» είναι ο τίτλος ενός ρεπορτάζ του περιοδικού «Vogue» το 1982. Η ρεπόρτερ γράφει εκστασιασμένη γι’ αυτά που βλέπουν τα μάτια της. Μια πόρτα ντυμένη με χρυσάφι! Χρυσά γλυπτά, αρχαία αγάλματα και μεταξωτές κουρτίνες… Σήμερα στη θέση εκείνης της πόρτας υπάρχουν τσιμεντόλιθοι. Η είσοδος γίνεται από γειτονική μπαλκονόπορτα. Το κτήμα και η βίλα όχι μόνο σαπίζουν, αλλά, παρά τη σειρά των αποφάσεων για απαλλοτρίωσή τους, πότε από τον Δήμο και πότε από το κράτος, αποτέλεσμα μηδέν. Υπουργοί Πολιτισμού και δήμαρχοι έρχονται και φεύγουν, υπόσχονται, συνεδριάζουν, υπογράφουν στα χαρτιά αλλά… τίποτα. Ο Ιόλας το 1984 δωρίζει 47 έργα του στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης που δημιουργείται γύρω από αυτή τη συλλογή. Χαρίζει μερικούς ακόμη πίνακες στη Εθνική Πινακοθήκη. Εχει αποφασίσει να δωρίσει στο δήμο Αγ. Παρασκευής το χώρο, για να δημιουργηθεί Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης. Ο χρόνος και το πλιάτσικο έστησαν ένα σουρεαλιστικό σκηνικό στο εσωτερικό της βίλας. Σουρεαλιστικά όμως είναι και τα όσα συνέβησαν τα τελευταία χρόνια γύρω από την τύχη της ως πολιτιστικού κέντρου. Απίστευτο, αλλά η παραπάνω εικόνα είναι αποτέλεσμα σειράς κρατικών αποφάσεων αλλά και παλινωδιών. Ο χρόνος και το πλιάτσικο έστησαν ένα σουρεαλιστικό σκηνικό στο εσωτερικό της βίλας. Σουρεαλιστικά όμως είναι και τα όσα συνέβησαν τα τελευταία χρόνια γύρω από την τύχη της ως πολιτιστικού κέντρου. Απίστευτο, αλλά η παραπάνω εικόνα είναι αποτέλεσμα σειράς κρατικών αποφάσεων αλλά και παλινωδιών. Κάποιοι γνωστοί του λένε ότι το σύνολο της συλλογής, σύμφωνα με μια διαθήκη του, θα κατέληγε ως κληροδότημα στο ελληνικό κράτος. Ομως ξαφνικά ξεσπάει μια θύελλα. Ενας τραβεστί καταγγέλλει όργια και αρχαιοκαπηλία στη βίλα. Οι κίτρινες εφημερίδες της εποχής ουρλιάζουν. Πολιτικοί και καλλιτέχνες που αναζητούσαν τη φιλία του τον αποφεύγουν. Είναι η αρχή του τέλους που θα κορυφωθεί με την αρρώστια του. Πάσχει από AIDS. «Αν δεν ήταν όλα αυτά με τα σκάνδαλα και την ομοφυλοφιλία του, τότε πολύ γρήγορα και το θέμα της απαλλοτρίωσης θα είχε τελειώσει», μας λένε κάποιοι συνομιλητές. Είναι φανερό ότι μετά το θάνατό του οι πολιτικοί στρέφουν το… σεμνότυφο βλέμμα τους και δεν βλέπουν την ουσία, την πολιτιστική αξία του ακινήτου και των περιεχομένων του και την ανάγκη προστασίας. Οι βάνδαλοι, με λόγια και με πράξεις, έχουν το πάνω χέρι. Η πρώτη κίνηση για να διασωθεί κάτι γίνεται από το δήμο της Αγ. Παρασκευής που το 1994 βάζει συμβολικά ένα λουκέτο στο χώρο διεκδικώντας τον. Το 1998 το οίκημα χαρακτηρίζεται διατηρητέο. Το 2000 το κτήμα χαρακτηρίζεται «Κέντρο Πολιτιστικών Δραστηριοτήτων» με προεδρικό διάταγμα και γίνονται όνειρα για υπαίθριο μουσείο γλυπτικής. Την ίδια χρονιά το αγοράζει ο αρχιτέκτονας Σπύρος Γεωργίου για 782 εκατ. δραχμές. Από το περιβάλλον του μας είπαν πως γνώριζαν ότι το οίκημα ήταν διατηρητέο αλλά το υπουργείο Οικονομικών τους διαβεβαίωσε ότι το κτήμα δεν είχε δεσμεύσεις. Ο δήμος ετοιμάζεται να το αγοράσει με ένα -εγκεκριμένο από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων- δάνειο ύφους 1,2 δισ. δρχ., αλλά σταματάει όταν το 2002 κηρύχθηκε από την κυβέρνηση η αναγκαστική απαλλοτρίωση. Εντάσσεται μάλιστα στο πλαίσιο της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας. Το Σώμα Ορκωτών Λογιστών το εκτιμά στα 9,1 εκατ. ευρώ. Ταυτόχρονα γίνονται και δύο δίκες για την αξία και το πρωτοδικείο εκδικάζει αρχικά 17 εκατ. ευρώ ενώ στο εφετείο γίνεται ο συμβιβασμός στην τιμή που όρισε το ΣΟΕ. Για να μη ζαλιστούμε από τα νούμερα, η τελική τιμή απαλλοτρίωσης είναι πάνω από τέσσερις φορές μεγαλύτερη της τιμής αγοράς. Αυτό κάποιοι θα το έλεγαν καλή εμπορική επιτυχία και κάποιοι άλλοι θέτουν ερωτηματικά για το πώς έφτασε εκεί. Με την αλλαγή της κυβέρνησης το 2004 και τη λήξη των Ολυμπιακών Αγώνων, η απόφαση για την απαλλοτρίωση ανακαλείται. Ο τότε υφυπουργός Πολιτισμού Πέτρος Τατούλης προσπαθεί να πάρει το ακίνητο για να γίνει πολιτιστικό κέντρο για 5 εκατ. ευρώ, όσο και η αντικειμενική αξία (σήμερα περίπου 5,5 εκατ. ευρώ). «Η εκτίμηση της αξίας έγινε από τριμελή επιτροπή της Κτηματικής Υπηρεσίας, όπως ορίζει ο νόμος», μας λέει. «Επειδή οι ιδιοκτήτες δεν συμφώνησαν, τους προτάθηκε ανταλλαγή με άλλο ακίνητο του Δημοσίου. Δεν βρήκαν ούτε αυτή την πρόταση ικανοποιητική. Ως υφυπουργός Πολιτισμού έκανα κάθε δυνατή προσπάθεια για τη διευθέτηση του ζητήματος, το οποίο εκκρεμούσε για μεγάλο διάστημα, πάντα στο πλαίσιο του δυνατού και με γνώμονα τη νομιμότητα και τη διαφάνεια». Ο ιδιοκτήτης προσφεύγει στο ΣτΕ για αποχαρακτηρισμό της έκτασης ώστε να μπορεί να οικοδομήσει. Η υπόθεση, μετά από πέντε αναβολές, θα δικαστεί στις 23 Σεπτεμβρίου. Με δύο αποφάσεις, του Γ. Βουλγαράκη και του Μ. Λιάπη διαδοχικά ως υπουργών Πολιτισμού, το Δημόσιο επιστρέφει ως αγοραστής. Η τελευταία, πέρσι, ήταν μάλιστα κατεπείγουσα. Ρωτήθηκε ο ιδιοκτήτης αν συμφωνεί στα 9,042 εκατ. ευρώ της νέας εκτίμησης (έκοψαν κάτι), είπε «ναι», αλλά και πάλι… Από το υπουργείο πήραμε τη διαβεβαίωση ότι οι προθέσεις δεν έχουν αλλάξει, αλλά χρήματα δεν υπάρχουν. Ενα από τα προβλήματα είναι ότι με την περσινή απόφαση το κονδύλι θα έβγαινε από το Ταμείο Αρχαιολογικών Πόρων. Πράγμα ελαφρώς παράλογο, αφού όσο στοιχίζει η βίλα είναι ο ετήσιος προϋπολογισμός του ΤΑΠ, και έχει ένα σωρό ιδιοκτήτες άλλων ακινήτων να αποζημιώσει. Η Μαρία Δαμανάκη έχει ασχοληθεί πολλά χρόνια με το θέμα. Πρόσφατα κατέθεσε άλλη μία ερώτηση στη Βουλή, για το αν προτίθεται ο νυν υπουργός Α. Σαμαράς και με ποιο χρονοδιάγραμμα να προχωρήσει στην απαλλοτρίωση. Τη ρωτήσαμε τι φταίει και παρά τις αποφάσεις, και από το ΠΑΣΟΚ και από τη Ν.Δ., τελικά τίποτα δεν γίνεται. «Η πολιτική της Ν.Δ. είναι τσιμέντο παντού και όταν έχεις ως προτεραιότητα το τσιμέντο δεν βάζεις 9 εκατ. στη βίλα Ιόλα», απάντησε. «Προ του 2004 υπήρξε μία θετική εξέλιξη, που όμως έμεινε ημιτελής. Μετά το 2004 η κυβέρνηση έβαλε το θέμα στο τελευταίο συρτάρι και σήμερα βρισκόμαστε στο κρίσιμο στάδιο ενδεχόμενου αποχαρακτηρισμού της έκτασης. Αυτό δεν πρέπει να συμβεί. Η βίλα και ο περιβάλλων χώρος έχουν και ιστορική αξία αλλά και σημαντική περιβαλλοντική σημασία για την ποιότητα ζωής των κατοίκων της Αγ. Παρασκευής και της βόρειας Αθήνας». Στο περιβάλλον του ιδιοκτήτη θεωρούν βέβαιο ότι θα κερδίσουν την υπόθεση στο ΣτΕ. Μάθαμε ότι ήδη δύο εφοπλιστές έχουν ενδιαφερθεί να αγοράσουν το κτήμα. Οι κάτοικοι της περιοχής έχουν απηυδήσει. Για χρόνια ακούν, ειδικά προεκλογικά, ότι εκεί θα γίνει ένα πάρκο πολιτισμού. Υπήρξε ακόμη και μια πρόταση να το αγοράσει ο δήμος με έκτακτη εισφορά των κατοίκων. Αλλά αυτά δεν συμβαίνουν στην Ελλάδα. Οχι για τον πολιτισμό. Οι καλλιτέχνες, μεταξύ τους και πολλοί διάσημοι, έχουν απηυδήσει. Κάθε τόσο υπογράφουν εκκλήσεις… Η «Ομάδα Φιλοπάππου», μια πρωτοβουλία εικαστικών, το έχει αναγάγει σε κεντρικό της θέμα. Ο δικηγόρος του ιδιοκτήτη Θεόδωρος Κωνσταντόπουλος μας λέει ότι δεν έχουν κανένα λόγο να είναι ενάντιοι στο κοινό αίσθημα για την αξιοποίηση του ακινήτου. Θέλουν να λυθεί το θέμα, να πάρουν την αποζημίωση και να παραδώσουν το κτήμα. Αντί για επίλογο να προσυπογράψουμε μια παλαιότερη έκκληση γνωστών καλλιτεχνών, μεταξύ των οποίων ο Κώστας Γαβράς, που κατέληγε με τη φράση: «Αν η πολιτική βούληση δεν επαρκεί για να σώσει από την τσιμεντοποίηση ιστορικούς χώρους, δεν μπορούμε να μιλάμε για πολιτισμό στην Ελλάδα».
Διαβάστε 1. Νίκος Σταθούλης, «Αλέξανδρος Ιόλας», εκδ. Λιβάνη Η βιογραφία του γκαλερίστα και συλλέκτη. Από την Αλεξάνδρεια του Καβάφη σε μεγάλα μπαλέτα και από τα καταγώγια της τέχνης στα σαλόνια των κροίσων, ο Ιόλας έζησε μια μυθιστορηματική ζωή.
2. Ντανιέλ Αράς, «Ιστορίες ζωγραφικής», εκδ. Εστία Η ιστορία της ζωγραφικής από την ανακάλυψη της προοπτικής ώς την εξαφάνιση της φιγούρας. Μαθήματα για τη μύηση των θεατών σε τεχνικές και ζωγράφους. Ποιός ήταν ο Αλέξανδρος Ιόλας ΚΕΙΜΕΝΟ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ (boyio@enet.gr) | ΦΩΤΟΓΡΑΦΗΣΗ: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΗΣ * Γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια το 1908 ως Κωνσταντίνος Κουτσούδης. * Γιος εμπόρου, ήρθε στην Αθήνα με μόνο εφόδιο συστατικές επιστολές του Κ. Καβάφη προς τους Κ. Παλαμά, Α. Σικελιανό και Δ. Μητρόπουλο. * Ανακαλύπτει στο χορό το ταλέντο του και σπουδάζει στην Αθήνα, στο Βερολίνο και στο Παρίσι. Γίνεται πρώτος χορευτής σε μεγάλα μπαλέτα. * Στο Παρίσι συναναστρέφεται με καλλιτέχνες. Αγοράζει τον πρώτο του πίνακα από τον ίδιο τον Ντε Κίρικο και ερωτεύεται τον Ζαν Κοκτό. Σιγά σιγά εγκαταλείπει το χορό και στρέφεται στις εικαστικές τέχνες. * Το 1944 ανοίγει την πρώτη του γκαλερί στη Νέα Υόρκη. Η ελίτ των ΗΠΑ τον λατρεύει και η κόρη του προέδρου Ρούσβελτ τον «βαπτίζει» Αλέξανδρο Ιόλα. * Στην γκαλέρι του εκθέτει για πρώτη φορά ο Αντι Γουόρχολ ενώ παρουσιάζονται και Ευρωπαίοι άγνωστοι στους Αμερικανούς, όπως ο Ερνστ και ο Μαγκρίτ. Λέγεται ότι πρώτος εκτίναξε τις τιμές σε έργα από μερικά δολάρια σε εκατοντάδες χιλιάδες. * Τα επόμενα χρόνια ανοίγει πολλές άλλες γκαλερί σε μεγάλες πόλεις από τη Μαδρίτη έως τη Βηρυτό. Παίζει με τη σύγχρονη τέχνη επιδέξια και μισθώνει καλλιτέχνες να δουλεύουν γι’ αυτόν με συμβόλαια. * Το γαλλικό κράτος του απονέμει το παράσημο της λεγεώνας της τιμής. * Επιστρέφει στην Ελλάδα στην ακμή της επιτυχίας του και χτίζει τη βίλα του. Εκεί φιλοξενεί τρανταχτά ονόματα της τέχνης αλλά και φιλόδοξους νέους. Ενδύεται το ρόλο του μαικήνα που τον λατρεύουν και τον μισούν για τη συμπεριφορά του και ένα εκκεντρικό για την εποχή ντύσιμο που κραυγάζει τις ερωτικές του προτιμήσεις. Ζει μέσα στη χλιδή και τις απολαύσεις αλλά χαρίζει και πολλά έργα σε μουσεία. * Ο ελληνικός λαϊκίστικος συντηρητισμός τού ανοίγει πόλεμο τη δεκαετία του 1980 και με πηχυαίους τίτλους για «βίλα οργίων» και άλλα τέτοια τον απομονώνει από τους «φίλους» του. * Στις 8 Ιουνίου 1987 αφήνει την τελευταία του πνοή στη Νέα Υόρκη. Κύρια κληρονόμος του ήταν η αδελφή του Νίκη Στάιφελ.

Ανασύρθει στις 28/5/2020 από http://jigiart.blogspot.com/2012/02/boyioenet.html

Ο «ακόλαστος» που τα έβαλε με το κατεστημένο του ’80 – Κατερίνα Λυμπεροπούλου, 6/5/2012, αναδημοσίευση από jigi art Νίκος Σταθούλης, 7/5/2012

Η μυθιστορηματική ζωή του Αλέξανδρου Ιόλα μέσα από τα μάτια του εντεταλμένου βιογράφου του. Η άνοδος και η πτώση ενός μαικήνα της τέχνης
Ο «ακόλαστος» που τα έβαλε με το κατεστημένο του ’80 Η μυθιστορηματική ζωή του Αλέξανδρου Ιόλα μέσα από τα μάτια του εντεταλμένου βιογράφου του. Η άνοδος και η πτώση ενός μαικήνα της τέχνης.
Ο «ακόλαστος» που τα έβαλε με το κατεστημένο του ’80 Ο Αλέξανδρος Ιόλας (δεξιά) με τη Μελίνα Μερκούρη και τον Σταύρο Ξαρχάκο, στις αρχές της δεκαετίας του 1980, τότε που οι βραδιές στην έπαυλη της Αγίας Παρασκευής άρχιζαν να αποκτούν μυθικές διαστάσεις «Ο,τι κι αν γίνει, να θυμάσαι ότι κρατάς στα χέρια σου ένα υλικό. Μη βιαστείς να το εκδώσεις. Βγάλε το 25 χρόνια μετά. Καλύτερα να μην εκδοθεί παρά να το αδικήσεις. Εχεις τον χρόνο μπροστά σου. Εγώ δεν έχω χρόνο». Ηταν 1987 όταν ο Αλέξανδρος Ιόλας, καταβεβλημένος από το AIDS, βρισκόταν κοντά στο τέλος της ζωής του. Ενα τέλος οικτρό, με την Ελλάδα του «αυριανισμού» να επιτίθεται σε μια προκλητική αλλά σε κάθε περίπτωση χαρισματική προσωπικότητα την οποία αδυνατούσε να κατανοήσει. Η προσωπικότητα αυτή, ωστόσο, είχε τη διορατικότητα να αντιληφθεί ότι ένα τέταρτο του αιώνα μετά, τα πράγματα θα ήταν αλλιώς. Και την ώρα που σχεδόν όλοι τού είχαν γυρίσει την πλάτη – καθώς κατηγορούνταν για παιδεραστία, αρχαιοκαπηλία και χρήση ναρκωτικών -, ο ίδιος τοποθέτησε την πιθανή «αποκατάστασή» του σε μια άλλη εποχή, ίσως πιο ώριμη, πιο ανεκτική. Ο βιογράφος του Νίκος Σταθούλης, δημοσιογράφος και σύμβουλος τέχνης, κράτησε την υπόσχεσή του: ακριβώς 25 χρόνια μετά τον θάνατο του μαικήνα της τέχνης, που έζησε τη ζωή ως το μεδούλι, ερωτεύθηκε, εξευτελίστηκε και βίωσε μια πτώση τόσο ιλιγγιώδη όσο και η άνοδός του, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Οδός Πανός η βιογραφία του. Ο συνεργάτης του Ιόλα περιγράφει το συναρπαστικό ταξίδι της ζωής του επιχειρώντας να τοποθετήσει τον «μύθο» στο σωστό, κατά τη γνώμη του, κάδρο. Ακόμη και αν ο θαυμασμός του για τον βιογραφούμενο είναι υπερβολικός, γεγονός παραμένει ότι το βιβλίο διαβάζεται μονορούφι, καθώς η ζωή του κοσμοπολίτη Ιόλα, ο οποίος στην ουσία έγινε γέφυρα του σουρεαλισμού στις ΗΠΑ αποκομίζοντας τεράστια κέρδη, υπήρξε άκρως μυθιστορηματική. «Η ζωή, παιδί μου, είναι σαν το θέατρο. Ολους μάς θέλει. Αλλοι είμαστε γεννημένοι πρωταγωνιστές, άλλοι είναι γεννημένοι για να είναι κομπάρσοι» είχε πει ο ίδιος στον Σταθούλη. Και ο Αλεξανδρινός με τις βαριές γούνες είχε γεννηθεί ηγέτης. Αλεξάνδρεια, Νέα Υόρκη, Αγία Παρασκευή Ενα βράδυ, σκαστός από το σπίτι, ο νεαρός γιος οικογένειας εμπόρων βαμβακιού της Αλεξάνδρειας είδε τη Μαρίκα Κοτοπούλη στη σκηνή: «Είδα το φως. Κατάλαβα ότι ήμουν γεννημένος για την τέχνη». Ετσι, με δέκα χρυσές λίρες και τρεις συστατικές επιστολές του Κωνσταντίνου Καβάφη (για τον Παλαμά, τον Σικελιανό και τον Μητρόπουλο), ο Κωνσταντίνος Κουτσούδης – όπως ήταν το πραγματικό του όνομα – αφήνει το 1926, στα δεκαοχτώ του, την Αλεξάνδρεια για την Αθήνα και στη συνέχεια το Βερολίνο και γίνεται πρώτος χορευτής σε καλλιτεχνικά σχήματα της Ευρώπης. Στο Παρίσι θα συνδεθεί με τον Πολ Βαλερί αλλά και τον Αντρέ Μπρετόν, τον σουρεαλιστή «με τα τρελά, ωραία μαλλιά». Ο μοντερνισμός ακολουθεί: ο ελληνοτραφής Τζόρτζιο ντε Κίρικο τον μυεί στον κόσμο της τέχνης και σιγά-σιγά ο Ιόλας σχετίζεται με τους κορυφαίους: Κοκτό, Πικάσο, Μπρακ, Ερνστ… Το 1943 αρραβωνιάζεται την εγγονή του προέδρου των ΗΠΑ Θεοδώρα Ρούζβελτ και εκείνη αποφασίζει να του αλλάξει το όνομα σε Αλέξανδρο (από τον Μεγαλέξανδρο) Ιόλα (από τον Ιόλαο στους μύθους του Ηρακλή). Η σχέση τους λήγει άδοξα εξαιτίας αντιδράσεων από την οικογένειά της, αλλά ο δρόμος για να ανακαλύψει ο Ιόλας την Αμερική (και η Αμερική τον Ιόλα) έχει ανοίξει. Το 1953 γίνεται ιδιοκτήτης της «Ιόλας Γκάλερι» στη Νέα Υόρκη, απ’ όπου θα παρελάσουν οι σημαντικότεροι ευρωπαίοι καλλιτέχνες. Η πορεία του είναι θριαμβευτική. «Το να βρίσκεσαι στη Νέα Υόρκη και να μην επισκεφθείς την γκαλερί του Ιόλα είναι σαν να βρίσκεσαι στην Ελλάδα και να μην επισκεφθείς τον Παρθενώνα» λέει η Μαργκότ Φοντέιν στην Τζάκι Κένεντι το 1968. Εν τω μεταξύ ο Ιόλας ανοίγει τη μία γκαλερί μετά την άλλη στις μητροπόλεις του κόσμου και συγχρωτίζεται με το διεθνές τζετ σετ. Ωστόσο αποφασίζει να επιστρέψει στην Ελλάδα. Γιατί; «Γιατί οι Ελληνες είναι οι καλύτεροι εραστές του κόσμου» θα πει απροκάλυπτα στον βιογράφο του. Ο Ιόλας, ένας άνθρωπος που έζησε μέσα στην πρόκληση και την πολυτέλεια, έχτισε ένα σπίτι στην Αγία Παρασκευή για να χωρέσει τη συλλογή έργων τέχνης που είχε δημιουργήσει – και όμοιά της δεν υπήρχε σε όλη την Ελλάδα. «Εχουμε να υπενθυμίσουμε το εξής: μία μόνο αίθουσα του παλατιού του Ιόλα έχει περισσότερα αριστουργήματα απ’ όσα η Πινακοθήκη Αθηνών» γράφει η «Liberation». Οι εκκεντρικές εμφανίσεις και οι διαρκείς προκλήσεις, η παραδοχή της ομοφυλοφιλίας του και η όλη συμπεριφορά του Ιόλα, ο οποίος διοργανώνει στο σπίτι του τις πιο περιζήτητες βραδιές της αθηναϊκής κοινωνίας, γύρω από αρχαία μάρμαρα και βενετσιάνικους καθρέφτες, τροφοδοτούν το προφίλ της ακολασίας. Η συνέντευξή του στην Ολγα Μπακομάρου για το περιοδικό «Γυναίκα», όπου αποδομεί με απαξιωτικούς όρους ολόκληρο το πολιτικό-καλλιτεχνικό κατεστημένο της εποχής, θα είναι η αρχή του τέλους. Η Ελλάδα του ’80 δεν μπορεί ούτε να τον ερμηνεύσει ούτε βεβαίως να τον συγχωρέσει μετά και τις βαριές εναντίον του κατηγορίες από την τραβεστί «Μαρία Κάλλας» (Αντώνης Νικολάου). «Τον Παράδεισο τον διακοσμείς όπως θέλεις» Ο Νίκος Σταθούλης αποδίδει ευθέως ευθύνες στην αδελφή του Ιόλα, Νίκη Στάιφελ, για την απομόνωσή του στα τελευταία στάδια της αρρώστιας του και την απομάκρυνση της συλλογής του από την Ελλάδα – με τη βοήθεια του ελληνικού κράτους, το οποίο αδιαφόρησε για μια δωρεά εκ μέρους του Ιόλα. Σήμερα στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης παραμένει μόνο ένα μέρος της συλλογής του – και αυτό έπειτα από παρέμβαση ορισμένων ανθρώπων της τέχνης που αντιτάχθηκαν στο κλίμα της εποχής. «Πώς φαντάζεστε τον Παράδεισο;» τον είχε ρωτήσει ο Νίκος Σταθούλης. «Τον Παράδεισο τον διακοσμείς όπως θέλεις, έχει πολύ ψηλά ταβάνια και ακριβό νοίκι» είχε απαντήσει εκείνος. «Θα περιμένω να δω τι πουλάνε εκεί. Είναι μεγάλη αγορά»

Ανασύρθει στις 28/5/2020 από http://jigiart.blogspot.com/2012/05/80.html

Οδύσεια Βίλας Ιόλα… – Newsroom ΔΟΛ, αναδημοσίευση από jigi art Νίκος Σταθούλης, 12/6/2012

Αντιδρά ο Δήμος Αγίας Παρασκευής Τον αποχαρακτηρισμό της βίλας Ιόλα ζητά ο ιδιοκτήτης Το σπίτι του μεγάλου Έλληνα συλλέκτη είναι λεηλατημένο εδώ και χρόνια. Τα έργα είναι διαμοιρασμένα σε κληρονόμους, αλλά και σε άγνωστα χέρια, όπου περιήλθαν με άνομους τρόπους Το σπίτι του μεγάλου Έλληνα συλλέκτη είναι λεηλατημένο εδώ και χρόνια. Τα έργα είναι διαμοιρασμένα σε κληρονόμους, αλλά και σε άγνωστα χέρια, όπου περιήλθαν με άνομους τρόπους Συνεχίζεται το «σίριαλ» για την τύχη της βίλας Ιόλα, στην Αγία Παρασκευή. Την Τετάρτη στο 28ο Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο Αθηνών θα εκδικαστεί αίτηση του ιδιοκτήτη της βίλας, Σπύρου Γεωργίου, με την οποία ζητά από το ΥΠΕΚΑ την άρση του τροποποιημένου ρυμοτομικού σχεδίου, που προέβλεπε τον χαρακτηρισμό του χώρου ως «Κέντρου Πολιτιστικών Εκδηλώσεων». Ο ιδιοκτήτης επιθυμεί την επαναφορά του ρυμοτομικού σχεδίου του σπιτιού του μεγάλου Έλληνα συλλέκτη στην προηγούμενη κατάσταση, θέλοντας να αξιοποιήσει το ακίνητο (ενδεχομένως ως χώρο αμιγούς κατοικίας, όπως λέει ο δικηγόρος του) και να εκμεταλλευτεί το υπόλοιπο οικόπεδο. Την Τετάρτη στις 12.30, την ώρα της δίκης, ο Δήμος Αγίας Παρασκευής διοργανώνει κινητοποίηση φορέων, συλλόγων, πολιτών και ανθρώπων της τέχνης, προκειμένου να διαμαρτυρηθεί για την ολιγωρία της πολιτείας και να ζητήσει την αξιοποίηση του χώρου προς όφελος των πολιτών. Ο δήμαρχος Αγίας Παρασκευής, Βασίλης Ζορμπάς, μιλώντας στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, κάνει λόγο για πολιτική ολιγωρία. «Δεν το πήραν ζεστά στο υπουργείο Πολιτισμού όλα αυτά τα χρόνια προκειμένου να απαλλοτριωθεί η βίλα Ιόλα» λέει, προσθέτοντας ότι σήμερα από το υπουργείο δεν υπάρχει κανένα ενδιαφέρον, λόγω της οικονομικής κρίσης. «Εμείς, θα συνεχίσουμε τις προσπάθειές μας, προκειμένου να αξιοποιηθεί ο χώρος, όπως του αρμόζει» επισημαίνει ο ίδιος, αποκαλύπτοντας ότι ο δήμος θα ζητήσει εκ νέου υποβολή της απαλλοτρίωσης. «Ζητάμε να επανέλθει ο ρυμοτομικός χαρακτήρας του οικοπέδου στην πρότερη κατάσταση, ώστε να μετατραπεί το κτίσμα σε χώρο αμιγούς κατοικίας και να μπορέσει να εκμεταλλευτεί ο ιδιοκτήτης τον υπόλοιπο χώρο του οικοπέδου» διευκρινίζει ο δικηγόρος του ιδιοκτήτη, Θεόδωρος Κωνσταντόπουλος. Ο ίδιος υπογραμμίζει ότι ο ιδιοκτήτης είχε συμφωνήσει στην απαλλοτρίωση του κτήματος έναντι του ποσού των 9,1 εκατομμυρίων ευρώ, προκειμένου να το εκμεταλλευτούν ο δήμος και το υπουργείο Πολιτισμού, ωστόσο από τη στιγμή που τα χρήματα δεν δόθηκαν και ανακλήθηκε η απαλλοτρίωση, προχώρησε σε αίτηση προς το δικαστήριο. Ο δικηγόρος επιβεβαιώνει και την έλλειψη ενδιαφέροντος από την πλευρά του υπουργείου Πολιτισμού, λέγοντας ο ιδιοκτήτης της βίλας Ιόλα ζητούσε τα τελευταία τρία χρόνια να συναντήσει τον υπουργό Πολιτισμού, χωρίς αποτέλεσμα. Το σπίτι του μεγάλου Έλληνα συλλέκτη είναι λεηλατημένο εδώ και χρόνια. Τα έργα είναι διαμοιρασμένα σε κληρονόμους, αλλά και σε άγνωστα χέρια, όπου περιήλθαν με άνομους τρόπους.

Οι «περιπέτειες» του κτιρίου
Η βίλα Ιόλα αποτελεί μήλον της έριδος για περισσότερα από 20 χρόνια, από το 1987 που πέθανε ο μεγάλος Έλληνας συλλέκτης. Το διώροφο κτίσμα, που περιβάλλεται από κτήμα έκτασης 6,7 στρεμμάτων, άρχισε να οικοδομείται στα μέσα της δεκαετίας του ’60 και διαμορφώθηκε σε τρεις φάσεις, με την τελευταία να είναι η κατασκευή του ορόφου το 1971-1972. Η βίλα φιλοξένησε χιλιάδες έργα τέχνης: Γουόρχολ, Νταλί, Ερνστ, Πικάσο, Μιρό και πολλά άλλα. Το 1985 ο Ιόλας αποφασίζει να δωρίσει στο δήμο Αγίας Παρασκευής και το υπουργείο Πολιτισμού το ακίνητό του, μαζί με όλα τα ανεκτίμητης αξίας έργα τέχνης της συλλογής του, προκειμένου να δημιουργηθεί το μεγαλύτερο Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης στην Ελλάδα. Ας σημειωθεί ότι το κτίριο έχει ήδη κηρυχθεί διατηρητέο από το 1998, ενώ το 2000 εκδηλώθηκε η πρόθεση του δήμου να το μετατρέψει σε Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης και Κέντρο Πολιτισμού με προϋπολογισμό 5,87 εκατ. ευρώ. Η πρώτη κίνηση για τη διάσωση της βίλας γίνεται από τον δήμο της Αγίας Παρασκευής που το 1997, μετά και την κινητοποίηση των κατοίκων, ζητά την προστασία του χώρου, τη διάσωσή του και την αξιοποίησή του για στέγαση των πολιτιστικών δραστηριοτήτων του δήμου. Έπειτα από έναν χρόνο επιτυγχάνεται η κήρυξη του ακινήτου ως διατηρητέου νεώτερου μνημείου, ενώ το 2000 υπογράφεται η τροποποίηση του σχεδίου πόλης με χαρακτηρισμό του χώρου ως Κέντρου Πολιτιστικών Δραστηριοτήτων. Την ίδια χρονιά, το αγοράζει ο αρχιτέκτονας Σπύρος Γεωργίου. Παράλληλα, ο δήμος κάνει προσπάθεια συγκέντρωσης χρημάτων για την αγορά του ακινήτου, που στη συνέχεια αδρανεί, καθώς εκδηλώνεται πρόθεση από το υπουργείο Πολιτισμού για απαλλοτρίωση και αξιοποίηση του κτήματος Ιόλα για τις ανάγκες της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας. Το 2002 αποφασίζεται η αναγκαστική απαλλοτρίωση με κοινή απόφαση των υπουργών Πολιτισμού, Οικονομίας και ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. Τον Φεβρουάριο του 2004 γίνεται συμβιβασμός στο ποσό των 9,1 εκατομμυρίων ευρώ. Τον Ιούλιο του 2004, καθώς το ακίνητο δεν προλάβαινε να αξιοποιηθεί για τις ανάγκες της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας, ανακαλείται η αναγκαστική απαλλοτρίωση και ανακινείται από το υπουργείο Πολιτισμού ξανά διαδικασία απ’ ευθείας αγοράς του.
Newsroom ΔΟΛ, με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ανασύρθει στις 28/5/2020 από http://jigiart.blogspot.com/2012/06/blog-post.html

Αλέξανδρος Ιόλας: Το εξέχον θήραμα του αυριανισμού – Χρήστος Παρίδης, αναδημοσίευση από jigi art Νίκος Σταθούλης, 29/3/2012

Αλέξανδρος Ιόλας: Το εξέχον θήραμα του αυριανισμού Η έκδοση της βιογραφίας του Αλέξανδρου Ιόλα από την Οδό Πανός δίνει την αφορμή στον Χρήστο Παρίδη να αφηγηθεί τις σημαντικότερες στιγμές μιας αμφιλεγόμενης και συνάμα επιδραστικής προσωπικότητας.

ΑΠΟ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΟ ΠΑΡΙΔΗ
Για χρόνια δεν περνούσε μέρα που η «Αυριανή» να μην ασχολείται μαζί του. Αυτό γινόταν εν μέρει για να πληγεί ο φίλος του Κωνσταντίνος Καραμανλής- εξού και οι επίσης χυδαιότατες επιθέσεις εναντίον της «συκιάς Χατζιδάκι». Έχουν περάσει είκοσι πέντε χρόνια από τον θάνατο του Αλέξανδρου Ιόλα, ενός ανθρώπου που πέρασε από την ελληνική δημόσια ζωή, προκαλώντας τρομερή χλαπαταγή, απορρίφθηκε από την κυρίαρχη λογική, μυθοποιήθηκε από κάποιους, λαβώθηκε ανεπανόρθωτα από τον Τύπο, αγνοήθηκε από την πολιτεία κι έφυγε βαθιά απογοητευμένος από τους συμπατριώτες του. Μια σημαντική προσωπικότητα της διεθνούς εικαστικής σκηνής που επηρέασε και εν μέρει καθόρισε τη σύγχρονη τέχνη και που οφείλαμε να του αποδώσουμε ανάλογες τιμές. Αντ’ αυτού, πολεμήθηκε λυσσαλέα. Αλεξανδρινός, άφησε στα δεκαοκτώ του, το 1926, την οικογένειά του, παίρνοντας μαζί του δέκα χρυσές λύρες, τρεις συστατικές επιστολές του Κωνσταντίνου Καβάφη (για τον Παλαμά, τον Σικελιανό και τον Μητρόπουλο), μια υπέρμετρη φιλοδοξία και όνειρα μεγαλείου. Τι ήθελε να γίνει δεν ήξερε πραγματικά: πιανίστας ίσως ή χορευτής. Η δεσποτική του γιαγιά τού είχε πει: «Πήγαινε στη Γερμανία ή τη Γαλλία, ποτέ στην Ελλάδα». Το ένστικτό της για την πατρίδα θα επαληθευόταν οικτρά μισό αιώνα αργότερα. Όμως, ο Κωνσταντίνος Κουτσούδης, όπως ήταν το πραγματικό του όνομα, ήθελε ν’ αποδράσει και ν’ ανοίξει τα φτερά του για να πετάξει όσο πιο μακριά γινόταν. Οι απόπειρες του πατέρα του να τον φέρει πίσω και να γίνει βαμβακέμπορος δεν καρποφόρησαν. Η ζωή στην Αθήνα είχε μια γοητευτική ελευθερία. Άλλωστε ανήκε ήδη, ως προστατευόμενος, σε έναν κύκλο ξεχωριστό. Συναναστρεφόταν την Κοτοπούλη, ο Σικελιανός τον προετοίμαζε για τις Δελφικές Γιορτές και η Νέλλη Σεραϊδάρη τον φωτογράφιζε να χορεύει στον Παρθενώνα. Αλλά σύντομα θ’ αποδρούσε ακόμα πιο μακριά. Έτσι βρέθηκε, εν έτει 1929, στο Βερολίνο, αυτήν τη φορά με μια επιστολή του Δημήτρη Μητρόπουλου προς τον σκηνογράφο της όπερας Πάνο Αραβαντινό. Εκπάγλου καλλονής, πανέξυπνος, ταλαντούχος, κοσμοπολίτης, δεν χρειάστηκε πολύ για ν’ αναδειχτεί. Θριάμβευσε σχεδόν από την πρώτη στιγμή ως πρώτος χορευτής, απολαμβάνοντας συγχρόνως όλη εκείνη την τρέλα και την ελευθεριότητα του Μεσοπολέμου. Η άνοδος του ναζισμού τον ανάγκασε σε νέο φευγιό για το Παρίσι, το οποίο θεωρούνταν διεθνές κέντρο του χορού. Εκεί συνδέθηκε με τον Πωλ Βαλερύ, ο οποίος τον επηρέασε καθοριστικά στον τρόπο σκέψης του, αλλά και με τον Αντρέ Μπρετόν, τον θεωρητικό του σουρεαλισμού. Αναπόφευκτα ήρθε σε επαφή με την τέχνη και τον μοντερνισμό. Μια μέρα του 1936, περνώντας έξω από μια γκαλερί, έμεινε ενεός μπροστά σε έναν πίνακα του Ντε Κίρικο. Μπήκε μέσα, τον καπάρωσε και χρειάστηκαν πέντε χρόνια για να τον ξεπληρώσει. Μαζί κέρδισε και τη φιλία του ελληνοτραφούς Ιταλού ζωγράφου, με τον οποίο εντρύφησε στον κόσμο του πνεύματος. Έτσι, άρχισε να γνωρίζει τους πάντες. Τον Ραούλ Ντιφί, που του έκανε το πορτρέτο, τον Κοκτώ, τον Πικάσο, τον Μπρακ, τον Μαν Ρέι και τον Μαξ Ερνστ. Το 1940 συνδέθηκε με τη Θεοδώρα Ρούσβελτ, εγγονή του Αμερικανού Προέδρου, η οποία τον «βάφτισε» Αλέξανδρο Ιόλα. Έστησαν ένα μπαλέτο κι έφυγαν για περιοδεία στη Βραζιλία. Έμειναν μαζί μέχρι το 1943 και λίγο μετά αποφάσισε να εγκαταλείψει τον χορό. Με τη βοήθεια της φίλης του δούκισσας Μαρία ντε Γκραμόν άνοιξε το 1946 την πρώτη του γκαλερί στη Νέα Υόρκη, όπου παρουσίασε ατομικές εκθέσεις του Ρενέ Μαγκρίτ και του Μαξ Ερνστ, με τον οποίο τον συνέδεε μεγάλη φιλία και αλληλοεκτίμηση. Το 1952 «ανακάλυψε» τον Άντι Γουόρχολ, κάνοντάς του την πρώτη έκθεση, μια σειρά εικονογραφήσεων διηγημάτων του Τρούμαν Καπότε. Από εκεί και μετά η πορεία ήταν μόνο ανοδική και θριαμβική. Άνοιγε τη μία γκαλερί μετά την άλλη, ξεκινώντας με τη Γενεύη το 1963. Ακολούθησαν Παρίσι, Λονδίνο, Μιλάνο, Μαδρίτη, Βυρηττός. Ζει μυθιστορηματικά, ασκώντας τεράστια επιρροή στη σύγχρονη τέχνη. Ο ζωγράφος Γιώργος Λαζόγκας εξηγεί: «Τη δεκαετία του ’60 δημιουργείται μια γέφυρα μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ και ο Ιόλας σ’ αυτό το άνοιγμα πρωταγωνίστησε σε παγκόσμια κλίμακα». Όλα αυτά τα χρόνια δεν ξέχασε ποτέ ούτε την οικογένειά του ούτε την Ελλάδα. Κάθε καλοκαίρι το περνούσε εδώ. Γύρω στο 1950, τον καιρό που συνεργαζόταν και προσπαθούσε να επιβάλλει τον Τσαρούχη στο εξωτερικό, γνωρίστηκε με τον Πικιώνη και του ανέθεσε να του κτίσει ένα σπίτι σε μια τοποθεσία που είχε εντοπίσει ανάμεσα σε αμπελώνες στην Αγία Παρασκευή. Στην αρχή δεν ήταν παρά μια κάμαρα κι ένας χώρος για να στεγάσει κάποια έργα που έφερε μαζί του. Σταδιακά, το σπίτι μεγάλωνε για να μπορέσει να χωρέσει ολόκληρη τη συλλογή. Για κάθε νέα άφιξη ορθωνόταν κι ένα νέο τμήμα, μέχρις ότου αναδύθηκε ένα ανάκτορο που στέγαζε μια εκπληκτική συλλογή, που όμοιά της δεν υπήρχε στην Ελλάδα. Ένα μοναδικό πάντρεμα αρχαίων ελληνικών, κυκλαδικών, βαβυλωνιακών αντικειμένων, ρωμαϊκών κολονών, βυζαντινών εικόνωνκαι έργα των ιδιοφυέστερων καλλιτεχνών του 20ού αιώνα. Συχνά φιλοξενούσε ινκόγκνιτο σημαντικές προσωπικότητες, ενώ ήταν σαφές ότι εκεί σκόπευε να εγκατασταθεί στα γεράματά του. Απέναντι από το δικό του έκτισε και σπίτια για τις δυο αδελφές του, τη Νίκη και την Ηρώ – με την πρώτη είχε παθολογική σχέση. Αρχές του ’70 ξεκίνησε συνεργασία με τη γκαλερί Ζουμπουλάκη. Στην ελληνική κοινωνία ήταν γνωστός σ’ έναν μικρό κύκλο καλλιτεχνών κυρίως. Είχε προβάλει ήδη διεθνώς τη δουλειά του Τσόκλη, του Παύλου, του Ακριθάκη, του Χατζηκυριάκου-Γκίκα και του γλύπτη που θεωρούσε τον σημαντικότερο της εποχής του, τον Τάκι. Ήξερε πολύ καλά τη Μελίνα και τον Κακογιάννη, είχε βοηθήσει στη χρηματοδότηση της Στέλλας και ήταν στενός φίλος του Ταχτσή. Δεν έκρυβε καθόλου ότι ήταν ομοφυλόφιλος -το αντίθετο, μάλιστα- και διατεινόταν ότι οι Έλληνες ήταν οι καλύτεροι εραστές του κόσμου! Με μερικούς συνδέθηκε ιδιαιτέρως, παίρνοντάς τους μαζί του στα ταξίδια του στις μεγάλες μητροπόλεις και στα μεγάλα πάρτι της διεθνούς αριστοκρατίας. Η ελληνική κοινωνία, συντηρητική κι εσωστρεφής, δεν γνώριζε την ύπαρξή του και σε όσους είχαν ακούσει κάτι όλα αυτά φάνταζαν εξωφρενικά κι εξωτικά. Άρχισε να γίνεται γνωστός όταν ο Ζάχος Χατζηφωτίου άρχισε να προβάλλει στον «Ταχυδρόμο», στις περίφημες σελίδες του Ίακχου, τα πάρτι του. Από τον πρώτο κιόλας καιρό έγινε απίστευτο σούσουρο. Η χλιδή που έβγαινε προς τα έξω ήταν κάτι πρωτόγνωρο. Οι εμφανίσεις του, εκκεντρικές κι εκκωφαντικές, με μανδύες χρυσοποίκιλτους, εσάρπες, γούνες, φαντεζί πουκάμισα και ακόμα πιο τρελής έμπνευσης παπούτσια, έκαναν πάταγο. Μύθοι άρχισαν να διαχέονται στην πόλη για πάρτι ανήκουστης ξετσιπωσιάς, με διασημότητες του πλούτου και του θεάματος να ζουν νύχτες ακολασίας. Το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές τον Οκτώβριο του 1981 και η Μελίνα έγινε «εφ’ όρου ζωής» υπουργός Πολιτισμού. Δύο χρόνια αργότερα ο Ιόλας παραχώρησε στην Όλγα Μπακομάρου μια συνέντευξη-ποταμό για τη «Γυναίκα». Και από ‘κεί άρχισε η μεγάλη κατρακύλα. Μίλησε με την έπαρση ενός αριστοκράτη και την υπεροψία ενός ηγεμόνα, απαξιωτικά για όλους και όλα. Με πόζα σχεδόν θεατρική αποκαθήλωσε ολόκληρη την ελληνική κουλτούρα. Από τον Τσαρούχη, με τον οποίο εν τω μεταξύ είχε έρθει σε ρήξη, μέχρι τον Κουν και την ίδια τη Μελίνα. Ειρωνεύτηκε την «αλλαγή» του Ανδρέα, αλλά και απέναντι στον στενό του φίλο Κωνσταντίνο Καραμανλή, Πρόεδρο της Δημοκρατίας εκείνη την εποχή, ήταν περιπαικτικός. Ολοκλήρωσε την πολιτική του θέση, λέγοντας το αμίμητο «Η φτερού να μας κυβερνήσει»! Οι Έλληνες σοκαρίστηκαν, δεν κατάλαβαν τι εννοούσε με το «ο Παρθενώνας ήταν μια μικρή έκφραση του 5ου αιώνα και της παρακμής του, ήταν γελοίος», όπως και με άλλες παραβολές του. Το χιούμορ του και ο κοσμοσπολιτισμός του, αντί να τους διασκεδάσει, τους εξαγρίωσε. Έτσι κι αλλιώς, δεν τους πολυπήγαινε αυτή η παρδαλή περσόνα. Γι’ αυτούς δεν ήταν ούτε μαικήνας, ούτε εμπνευστής μεγάλης τέχνης. Ήταν μια «κραγμένη», κάποιος που τον τοποθετούσαν στον απόπατο του βολεμένου συστήματος αξιών τους. Και τότε εμφανίστηκε ο άνθρωπος που πυροδότησε την απόλυτη εξόντωσή του. Η τραβεστί με το ψευδώνυμο Μαρία Κάλλας, ένας άρρωστος ψυχικά άνθρωπος που, έχοντας εργαστεί δίπλα στον Ιόλα, αποφάσισε να τον εκδικηθεί, επειδή τον έδιωξε. Τον κατηγορούσε για παιδεραστία, αρχαιοκαπηλία και χρήση ναρκωτικών. Με πρώτη και καλύτερη την «Αυριανή», την εφημερίδα που εξέφραζε εκείνη την εποχή τον πιο φαύλο και φασίζοντα λαϊκισμό, ξεκίνησε ένας ανελέητος πόλεμος εναντίον του Ιόλα με τους πλέον χυδαίους χαρακτηρισμούς. Για χρόνια δεν περνούσε εβδομάδα που να μην ασχοληθεί μαζί του. Ίσως με κύριο στόχο τον Καραμανλή, καθώς ανάλογο πόλεμο είχε κηρύξει και στον άλλο του φίλο, τον Μάνο Χατζιδάκι. Την ακολούθησε σχεδόν ολόκληρος ο ελληνικός Τύπος, με τη συνδρομή δημοσιογράφων της προοδευτικής, κυρίως, παράταξης. Μερικοί τίτλοι ήταν «Ο σάπιος Ιόλας και η σαπίλα των άλλων», «Υψηλή σαπίλα: Ασέλγειες και ναρκωτικά», «Καλός κόσμος και υπόκοσμος στην αγκαλιά του Ιόλα», «Γνωστοί Αθηναίοι σε όργια του Ιόλα. Παραπέμπονται για πορνεία – παιδεραστία». Ποιοι υπέγραφαν τα ρεπορτάζ; Εκτός από τον Μάνο Χάρη, που το είχε αναγάγει σε προσωπική βεντέτα, ασχολήθηκαν, μεταξύ άλλων, και ο Αιμίλιος Λιάτσος, η Αγγελική Νικολούλη, ο Άρης Πορτοσάλτε, ο Θοδωρής Δρακάκης αλλά και ο Γιώργος Μαύρος. Ο Ιόλας, χωρίς να πολυκαταλαβαίνει, έδινε όλο και περισσότερη τροφή με όλο και πιο κραυγαλέες εμφανίσεις και δηλώσεις. Ο διασυρμός αυτός έμελλε να τον αποδιοργανώσει κι εν τέλει να τον καταστρέψει. Οι Έλληνες καλλιτέχνες σταμάτησαν να τον παίρνουν τηλέφωνο, οι κοινωνικές επαφές περιορίστηκαν, άρχισε να έχει οικονομικό πρόβλημα. Είχε επίσης χαρίσει τις γκαλερί στους εραστές του, που τις διηύθυναν. Η φίλη του Μελίνα αρνήθηκε να τον στηρίξει, αδιαφορώντας για την πρόθεσή του να κάνει δωρεά τη συλλογή του μαζί με το σπίτι του στο ελληνικό κράτος. Ένα βράδυ, βγαίνοντας από τη «Ζουμπουλάκη» στην πλατεία Κολωνακίου, κάποιοι που καθόντουσαν στη διπλανή καφετέρια άρχισαν να τον κράζουν «να τη, η γριά τσατσά». Αυτό δεν μπόρεσε να το ξεπεράσει για εβδομάδες. Όλα αυτά την ίδια εποχή, πάνω κάτω, που η γαλλική δημοκρατία τον τιμούσε με το παράσημο της Λεγεώνας της Τιμής και η «Le Monde» κι η «Liberation» έγραφαν ύμνους γι’ αυτόν με αφορμή τη μεγάλη έκθεση της συλλογής της Ντομινίκ ντε Μενίλ, της οποίας ήταν δημιουργός. Ο ίδιος ο Ιόλας ξενάγησε στα εγκαίνια τον Μιτεράν και τον Ζακ Λανγκ. Στη Θεσσαλονίκη, μια παρέα φωτισμένων φιλότεχνων, με προεξάρχουσα τη στενή του φίλη Μάρω Λάγια, προσπαθούσαν να βρουν χώρο να στεγάσουν το Μακεδονικό Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης, όπου θα τοποθετούσαν έργα τέχνης που θα τους δώριζε ο Ιόλας. Η Μάρω Λάγια θυμάται: «Πήγαμε να βρούμε τον Καραμανλή σε μια δεξίωση και όταν του είπα “κύριε Πρόεδρε, ο Ιόλας θέλει να μας χαρίσει μια συλλογή του και δεν έχουμε χώρο”, εκείνος μου απάντησε στον ενικό “και τι θέλεις από μένα; Αν αυτός σου δώσει, κάτι εμένα να μου περάσεις χαλκά στη μύτη” κι έκανε και την κίνηση στη μύτη». Τέτοιες συμπεριφορές δεν απέτρεψαν ούτε εκείνη ούτε την Κατερίνα ή τον Πέτρο Καμάρα, τον Γιάννη Μπουτάρη, το Γιώργο Λαζόγκα και τους υπόλοιπους απ’ το να κυνηγήσουν τον στόχο τους. Τελικά, βρέθηκε ο Γιώργος Φιλίππου της Φίλκεραμ-Τζόνσον, ο οποίος τους παραχώρησε χίλια τετραγωνικά μέσα στο εργοστάσιό του κι έτσι ο Ιόλας πείστηκε να παραχωρήσει 48 έργα σημαντικών καλλιτεχνών όπως οι Τινγκελί, Νίκι ντε Σεν-Φαλ, Ρεϋνώ, Ράις, Μπράουνερ, Τάκι, Τσόκλη, Ακριθάκη και πολλοί άλλοι. Τα εγκαίνια εντάχθηκαν στα Δημήτρια του 1984 και η Κατερίνα Καμάρα θυμάται ότι «ο πασοκικός δήμαρχος Μιχάλης Παπαδόπουλος ήθελε να βγάλουμε το όνομα του Ιόλα από την πρόσκληση τη στιγμή που ανοίγαμε έκθεση με τη συλλογή που μας είχε παραχωρήσει! Τέτοιος λαϊκισμός! Τελικά, κάναμε διπλές προσκλήσεις». Στο Μακεδονικό Μουσείο σήμερα βρίσκεται το μόνο τμήμα της συλλογής Ιόλα που πρόλαβε να σωθεί στην Ελλάδα. Η Μάρω Λάγια, πάντως, λέει ότι όταν ο Ιόλας επέστρεψε από μια σοβαρή εγχείρηση καρδιάς που έκανε στην Αμερική και βρέθηκε μαζί του στην Αγία Παρασκευή, είδε τα περισσότερα δωμάτια άδεια. «Η συλλογή χάθηκε πριν από τον θάνατό του. Η αδελφή του είχε προλάβει και είχε στείλει έξω ένα μεγάλο μέρος. Βλέποντας τους άδειους χώρους, μου είπε “παιδί μου, η σύγχρονη τέχνη πάει μπροστά, θα πάρουμε καινούργια”. Αλλά ούτε εμάς μας ήθελε η Νίκη. Προσπαθούσε να αποτρέψει τη δωρεά». Με την Νίκη Στάιφελ είχε μια σχεδόν αρρωστημένη σχέση. Ενώ λάτρευαν ο ένας τον άλλον, καθημερινά βίωναν δραματικές συγκρούσεις. Κανένας δεν τολμούσε να τα βάλει μαζί της, αλλά ούτε και να πει κάτι εναντίον της στον ίδιο. Η γκαλερίστα Ελισάβετ Λύρα, η οποία σχετιζόταν από παιδί, λόγω του συλλέκτη πατέρα της, με τον Ιόλα, λέει «πάντως, μην ξεχνάμε ότι η Νίκη τον βοήθησε και με τους γάμους της… Αλλά τι συζητάμε τώρα, ο Ιόλας ήταν bigger than life. Εγώ του χρωστάω τα πάντα. Αισθανόταν την τέχνη εκατό φορές περισσότερο από όλους μας. Ξέρεις πόσο σημαντικός άντρας ήταν ο Ιόλας; Όταν οργάνωσα στο Βυζαντινό Μουσείο την έκθεση “Warhol Icon”, εντόπισα μια συνέντευξη στο “Flash Art”, όταν ετοίμαζαν οι δυο τους τον “Μυστικό Δείπνο” στο Μιλάνο. Ρωτάει ο δημοσιογράφος τον Γουόρχολ “Γιατί επιλέξατε να ζωγραφίσετε τον Μυστικό Δείπνο;” και απαντάει “Γιατί ο Ιόλας μου είπε να το κάνω”. Λίγο καιρό μετά πέθαναν και οι δυο». Κατά τη Μανίτα Χατζηφωτίου, σύμβουλο έργων τέχνης, «μετά τον θάνατό του, πολλοί μεγάλοι καλλιτέχνες, εδώ και στο εξωτερικό, έμειναν στάσιμοι, σταμάτησαν να έχουν έμπνευση. Ενώ, σ’ ό,τι έβαζε εκείνος το χέρι του, γινόταν χρυσό». Η ίδια φωτίζει μια άλλη πτυχή. «Ήθελε να βάλει ένα παιδάκι στο Κολέγιο Αθηνών με την προϋπόθεση να δεχτούν κάποια έργα δωρεά. Κάποιο μέλος του διοικητικού συμβουλίου έδωσε μάχη, ώστε να μη δεχτούν». Magnify Image Πέντε μήνες πριν από τον θάνατό του, ο Ιόλας έδωσε το παρών στον13ο τακτικό ανακριτή για την υπόθεση αρχαιοκαπηλίας. Οκτώ χοντρόδετα ντοσιέ αποδείκνυαν την προέλευση όλων των αντικειμένων. Ο ανακριτής τον διαβεβαίωσε ότι θεωρούσε την υπόθεση λήξασα και ότι το μόνο που έπρεπε να κάνει ήταν να αποκαταστήσει το όνομά του στον Τύπο. Ουσιαστικά, ήταν σαν να είχε επαναπατρίσει 2.500 αρχαία. Ο Λαζόγκας προσθέτει επ’ αυτού: «Δεν βρήκαμε καμία συμπαράσταση από κανέναν δημοσιογράφο. Ο “αυριανισμός” είχε τρομερή δύναμη. Η Ελλάδα αδυνατούσε ακόμα να αντιληφθεί τα ανοίγματα της σκέψης και της αισθητικής, έτσι ώστε η παρέμβαση του Ιόλα να αποδώσει. Ο χώρος της τέχνης, που εγώ τον τοποθετώ πριν και μετά τον Ιόλα, έχασε πολλά εξαιτίας της κακής αντιμετώπισής του. Γιατί ήταν μια πολύπλευρη φυσιογνωμία και βαθύτατος γνώστης της τέχνης, με παγκόσμια εμβέλεια». Ο Ιόλας μεταφέρθηκε στη Νέα Υόρκη ως ασθενής με AIDS. Η Νίκη διορίστηκε διαχειρίστρια της περιουσίας του. Οι γείτονες έβλεπαν τα φορτηγά να φορτώνουν μεγάλα κιβώτια. Μέσα στο σπίτι το πλιάτσικο θύμιζε εκείνο της Μαντάμ Ορτάνς στον Ζορμπά. Άνθρωποι της αυλής του και η Νίκη τραβούσαν από τα χέρια ο ένας του άλλου χαλιά, ρούχα, έπιπλα Αναφέρθηκαν διαρρήξεις. Τόσο η συλλογή όσο και η γκαρνταρόμπα του λεηλατήθηκαν. Τα αρχαία φυγαδεύονταν στο απέναντι σπίτι και κούτες έφευγαν ως οικοσκευή με προορισμό την κόρη της Σύλβια ντε Κουέβας στην Αμερική. Φυσικά, προτού τεθεί θέμα φόρου κληρονομιάς. Κάποιες κατασχέθηκαν στην αποθήκη της μεταφορικής εταιρείας. Ο βιογράφος του Σταθούλης λέει: «Θεωρώ ηθικό αυτουργό τον Φώτη Κουβέλη, ο οποίος, ως πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου, είχε οριστεί μεσεγγυούχος της περιουσίας και δεν έκανε τίποτα να την προστατεύσει». Ο Ιόλας απεβίωσε στις 8 Ιουνίου 1987. Το μεγάλο ερωτηματικό παραμένει. Τι απέγιναν τα 10.000 έργα τέχνης; Σε ποιων τα χέρια κατέληξαν; Η πολιτεία, βέβαια, είχε κάνει ό,τι μπορούσε για να χάσει τη δωρεά. Η χώρα που είχε λατρέψει και στην οποία δώριζε τη συλλογή-έργο ζωής του για να δημιουργηθεί ένα κέντρο τέχνης είχε σχεδόν εκδικητικά αρνηθεί να πραγματοποιήσει το όραμά του. Ο εικαστικός Ανδρέας Αγγελιδάκης εισέβαλε πριν από μερικά χρόνια στη ρημαγμένη έπαυλη της Αγίας Παρασκευής. «Είναι ένα σπίτι-θρύλος, που δεν έχει κανένα νόημα να το αποκαταστήσουμε. Συνδεόταν άμεσα με τη συλλογή. Χωρίς αυτήν είναι παράλογο να το επαναφέρουμε. Τι θα μπει στη θέση των λευκών βιβλίων ή εκεί όπου υπήρχαν χρυσές πόρτες; Βρήκα στο πάτωμα σκουπίδια και την προσωπική του ατζέντα. Στα υπόγεια σαπίζουν εξαιρετικοί κατάλογοι εκθέσεων. Αν είχε προλάβει να το κάνει κέντρο τέχνης, θα είχε αλλάξει όλη η ροή της ιστορίας της σύγχρονης τέχνης στην Ελλάδα». Η βιογραφία του Αλέξανδου Ιόλα από τον Νίκο Σταθούλη κυκλοφορεί από την Οδό Πανός.

Στα χνάρια των ληστών τέχνης η αστυνομία; – jigi art Νίκος Σταθούλης, 27/3/2012

Police are searching for a particular thief for the robbery in the National Gallery
17 January 2012 / 16:01:17
GRReporter
The Greek police are investigating three major robberies at the Goulandris Foundation, Teloglion Foundation of Art in Thessaloniki and the collection of Alexandros Iolas that took place in the mid 1990s to find the perpetrators of the big hit at the National Gallery last week. Works of Pablo Picasso, Piet Mondrian and Guglielmo Caccia – il Moncalvo were stolen during the robbery. Officers believe that the robberies are related and that the same people may have conceived them. A 43-year-old man was arrested in connection with the past robberies, therefore, the police want to find out whether people who cooperated with him during that period were involved in the robbery at the National Gallery. Authorities have found significant similarities between the robberies of the galleries and now they are looking for clues that will lead them to the perpetrators. The first robbery took place in the early hours of 17 March 1994, when nine paintings were stolen from the Teloglion Foundation of Art at the Aristotle University of Thessaloniki. The next big hit was only a few hours later – in the early hours of 18 March 1994 at the Goulandris-Horn Foundation, which is located in the Plaka neighbourhood at the foot of the Acropolis, where paintings from the collection of Eleftheriadis – Teriand were exhibited. Thieves stole 40 paintings. The third robbery took place in May 1997 in the country house of the collector Alexandros Iolas in the suburb of Agia Paraskevi, from where three paintings and his personal belongings were stolen. The spoils of these robberies included works of Picasso, Miro, Chagall, Matisse and Giacometti. The police revealed the three robberies in the region of Attica only partly on 23 May 1997. A 43-year-old man with the initials GS was then caught, who was considered the most active robber – «art lover». According to the police releases at that time, he began his «career» by robbing jewellery shops and apartments. He was captured in 1993 but on 31 January 1994, he escaped from the prison in Korydallos. About a month and a half later, he made the big hit in the galleries of the Teloglion Foundation and Goulandris – Horn Museum. Most of the stolen works were hidden in the apartment on Aristotelous Street in downtown Athens. A few days later, he left for Italy using the false Kalikas family name. There, however, the Italian police captured him. Several months later, he was extradited to Greece and sent to prison in Trikala. The thief was released in the spring of 1997 and robbed the house of collector Alexandros Iolas several weeks later. Then, the police caught him in a hotel on Veranzerou Street. In the apartment on Aristotelous Street the officers found many of the works and press publications about other museums and galleries, which had clearly attracted the interest of the «art loving» thief. The police found five of the works stolen from Teloglion Foundation in the forest area around the campus in Athens in November 1997. The paintings were hidden in a suitcase, wrapped in waterproof nylon and placed among the bushes. The monetary value of the specific works was then calculated at one billion drachmas, i.e. about three million euro. GS met the police on 26 June 2006 for the last time, when he was arrested for robbing houses in the luxury northern suburbs of Athens, from where he had stolen mostly artwork and other expensive items. Three more people aged between 51 and 55 years are mentioned in the court case against him. Greek police are seeking information on any former collaborators of the now 58-year-old thief. Authorities believe they may have had a key role in the robbery at the National Gallery last week, because similarity with the operation of the criminals has been found. At the same time, the investigation of other cases of theft of paintings in the past is ongoing. One of them is the robbery of the ship-owner’s house in the suburb of Kifissia on 29 April 2001, during which unknown perpetrators stole 117 works of Greek artists, including Gizis, Iakovidis, Parthenis and Litras. In order to increase the efficiency of the investigation Greek police have activated the phone call tracking system of the national intelligence service. According to sources, the police are offering large sums of money for any information related to the theft of the paintings from the National Gallery. Authorities believe the works are in a hiding place and have not yet been submitted to the person who ordered the robbery. The police are investigating recent cases of theft of paintings from private homes whose attackers have not yet been discovered. One of them is the theft of a large number of paintings by the artist Angelos Yalinas from his home on the island of Corfu in September 2010. According to senior police sources, «none of the stolen paintings has been found for almost a year and a half after the robbery. There is no evidence of the perpetrator either.» At the same time, there have been about ten cases of theft of paintings in recent years in the region of Attica carried out by thieves who have acted purposefully. The authorities have at their disposal a list of names of many persons involved in illegal trafficking of works of art and with contacts with similar networks abroad. The Greek police are attempting to penetrate this closed «club» and to gather important information about the organization of the robbery at the National Gallery in Athens.

Ανασύρθει στις 18/5/2020 από http://jigiart.blogspot.com/2012/03/blog-post_27.html