Μπήκαμε στην βίλα του Αλέξανδρου Ιόλα – Κίκα Κυριακάκου, popaganda.gr 01/07/2014

Mε αφορμή μια παράσταση αφιερωμένη στη ζωή του σημαντικού συλλέκτη μπήκαμε στην «θρυλική» βίλα της Αγίας Παρασκευής, η οποία έχει πλέον μετατραπεί σε ένα θλιβερό μνημείο. Φωτογραφίες: Κίκα Κυριακάκου

8

«Οι περισσότεροι έμποροι τέχνης λειτουργούν απλώς ως μια κηλίδα γράσου διευκολύνοντας τη λειτουργία του επιχειρηματικού κόσμου της τέχνης», σημειώνει η δημοσιογράφος Rachel Small σε πρόσφατο άρθρο της στο περιοδικό Interview. «Ωστόσο υπάρχουν ορισμένα θρυλικά πρόσωπα  τα οποία έχουν εδραιωθεί στην ιστορία της τέχνης, με τις προτιμήσεις, τις θεωρήσεις και τις κινήσεις τους. Ένα από αυτά ο Αλέξανδρος Ιόλας».

Mε αφορμή μια παράσταση αφιερωμένη στη ζωή του διορατικού και ευφυή Έλληνα φιλότεχνου, βρέθηκα κάποιες ημέρες πριν σε ένα από τα σημεία της Αθήνας που πάντοτε αποτελούσαν για μένα αστικό μύθο: τη βίλα του Αλέξανδρου Ιόλα. Ο διακεκριμένος χορευτής, γκαλερίστας και συλλέκτης Αλεξανδρινής καταγωγής, ταξίδεψε σε νεαρή ηλικία στη Νέα Υόρκη και γοητεύτηκε από την πλούσια εικαστική παραγωγή της αλλά και από τους καλλιτέχνες που είχαν διαφύγει στις Η.Π.Α. κατά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Καθιερώθηκε ως μαικήνας διεθνών και Ελλήνων καλλιτεχνών όπως ο Magritte, ο De Chirico, ο Ernst, ο Warhol, ο Κουνέλης, ο Takis και ο Τσαρούχης. Πάντα εκκεντρικός, προβοκάτορας και τολμηρός, δεν άργησε να αποκτήσει ορκισμένους εχθρούς στην Ελλάδα του Αυριανισμού και της Αλλαγής τη δεκαετία του ’80. Ωστόσο ο Ιόλας επιθυμούσε να περάσει τα τελευταία χρόνια της ζωής του στη χώρα του και έτσι επιστρέφοντας αγόρασε την περιβόητη βίλα της Αγίας Παρασκευής, ένα οίκημα–μουσείο σύγχρονης τέχνης, που ακόμη θυμάμαι να με εντυπωσιάζει στα ντοκιμαντέρ, τις συνεντεύξεις και τα αφιερώματα της τότε κρατικής τηλεόρασης.

11
3

Ο αρχιτέκτονας και αρχισυντάκτης του greekarchitects.gr, Μανώλης Οικονόμου, στην εκτενή έρευνά του με τίτλο Οδοιπορικό στη Βίλα Ιόλα, μας δίνει περισσότερες πληροφορίες αναφορικά με την πολύπλοκη αρχιτεκτονική ιστορία του οικήματος: «Ξεκίνησε να κτίζεται στα μέσα της δεκαετίας του ’60 και διαμορφώθηκε σε τρεις φάσεις, με την τελευταία να είναι η κατασκευή του ορόφου το 1971-1972. Αρχιτέκτονας της βίλας είναι ο Γεώργιος Μουσούρης με σπουδές στην Αμερική όπως μας αναφέρει ο γιος του. Τα επίσημα σχέδια δεν φέρουν την υπογραφή του διότι δεν είχε αναγνωρίσει το αμερικανικό πτυχίο του. Έτσι τα σχέδια υπογράφτηκαν από τον μηχανικό Μ. Καραντινό. Τα προηγούμενα αναιρούν όλες τις αντικρουόμενες πληροφορίες σχετικά με την αρχιτεκτονική μελέτη της βίλας. Συχνά αναφέρεται ότι είναι ο Πικιώνης σε συνεργασία με τον Τσαρούχη. Στην αμφιλεγόμενη βιογραφία τού Α. Ιόλα, τού Ν. Σταθούλη, γίνεται αναφορά στον Πικιώνη χωρίς όμως περισσότερες λεπτομέρειες για το συγκεκριμένο αντικείμενο που διαπραγματευόταν».

Η βίλα του Ιόλα βρίσκεται σε ένα κτήμα επτά στρεμμάτων, εμφανώς εγκαταλελειμμένο με πλούσια βλάστηση. Φθάνοντας στην είσοδό της, η περιέργειά μου γρήγορα αντικαταστάθηκε από θλίψη και οργή. Κατευθυνόμενη στο εσωτερικό της βίλας βρέθηκα σε ένα καταπράσινο χώρο με σπασμένα βάθρα και κίονες, μια βανδαλισμένη εκδοχή του «κήπου με τα αγάλματα». Εκεί αντίκρισα και τα πρώτα γκραφίτι και γραμμένη με σπρέι τη λέξη «αίσχος», την οποία και συναντάμε διάσπαρτα σε διάφορα σημεία του κατεστραμμένου οικήματος. Το σπίτι του Ιόλα -κούφιο, βανδαλισμένο και απογυμνωμένο- έχει μετατραπεί πλέον σε ένα θλιβερό μνημείο που δεν θυμίζει σε τίποτα το ένδοξο και βαρυσήμαντο παρελθόν του. Είναι ευρέως γνωστό ότι λίγο πριν από το θάνατό του, η ελληνική κυβέρνηση αρνήθηκε να δεχθεί την πλούσια συλλογή έργων που θέλησε να παραχωρήσει ο Ιόλας στο κράτος ενώ αρκετοί από τους εντυπωσιακούς πίνακες και τα γλυπτά που κοσμούσαν την έπαυλή του, πλέον αγνοούνται.

Σήμερα, μικρό μέρος της συλλογής του Ιόλα βρίσκεται στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στη Θεσσαλονίκη, μια πόλη που του θύμιζε τη γενέτειρα, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε. Η συλλογή των 47 έργων που εκείνος δώρισε στο Μουσείο αποτέλεσε και τον πυρήνα, για την απαρχή της λειτουργίας του. Το ∆ιοικητικό Συμβούλιο, μάλιστα, τον τιμά δίνοντας το όνομά του στην τριώροφη πτέρυγα του Μ.Μ.Σ.Τ. και αφιερώνοντάς του τον κατάλογο της μόνιμης συλλογής του.

Ανασύρθει στις 27/5/2020 από https://popaganda.gr/stories/bikame-stin-vila-tou-alexandrou-iola/

Βίλα Ιόλα. Ταξίδι στον Χώρο και στον Χρόνο, greekarchitects.gr, 31/7/2015

Tο ντοκιμαντέρ «Βίλα Ιόλα, Ταξίδι στον Χώρο και Χρόνο» είναι ένα αρχιτεκτονικό και ιστορικό οδοιπορικό (δείτε το σχετικό οδοιπορικό ΕΔΩ) στους χώρους της Βίλας-Μουσείο που έζησε ο παγκοσμίου φήμης συλλέκτης «Αλέξανδρος Ιόλας» και η οποία φιλοξένησε ορισμένα από τα μεγαλύτερα σύγχρονα έργα τέχνης. Θα γίνει για πρώτη φορά λεπτομερής ταυτοποίηση των χώρων με βάση της μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν εκεί και αναφορά στα έργα τέχνης που φιλοξενήθηκαν στους χώρους αυτούς.

Σκηνοθεσία: Θάνος Αγγέλης
Αφήγηση : Μανώλης Οικονόμου
Σενάριο : Μανώλης Οικονόμου – Θάνος Αγγέλης
Δ.Φωτογραφίας: Αλέξανδρος Καραίσκος
Καλλιτεχνική Διεύθυνση: Χαρίσια Χαντζιτσολή
Ηχοληψία : Διονύσης Παπαδημητρίου
Gaffer : Θεόδωρος Διαμαντής
Boom/Grip : Παύλος Ραφαήλ
Μοντάζ : Θάνος Αγγέλης
Μουσική : Γιάννης Κονσολάκης
Δ.Παραγωγής: Χαρίλη Μηλονοπούλου
Ε.Παραγωγής : Pin Communication

Photo Editing: Γιώργος Κώστογλου

Χορηγός Επικοινωνίας Greekarchitects, Kaboom

Ανασύρθει στις 27/5/2020 από https://www.greekarchitects.gr/gr/%CE%BD%CE%B5%CE%B1/%CE%B2%CE%AF%CE%BB%CE%B1-%CE%B9%CF%8C%CE%BB%CE%B1-%CF%84%CE%B1%CE%BE%CE%AF%CE%B4%CE%B9-%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CF%87%CF%8E%CF%81%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CF%83%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CF%87%CF%81%CF%8C%CE%BD%CE%BF-id10325

Ξενάγηση στη Βίλα Ιόλα – greekarchitects, 3/11/2014

Ξενάγηση στον Χώρο και τον Χρόνο από τον Μανώλη Οικονόμου, αρχισυντάκτη του GreekArchitects.

Ένα πέπλο μυστηρίου καλύπτει τη Βίλα Ιόλα. Τη βίλα που στα δωμάτιά της φιλοξένησε έργα τέχνης αμύθητης καλλιτεχνικής αξίας αλλά και σημαντικές προσωπικότητες της πολιτικής και της τέχνης. Πρωταγωνίστησε ως η βίλα των οργίων στα εξώφυλλα της αυριανής της δεκαετία του ’80. Μετά το θάνατο του Ιόλα το 1987 τα δωμάτια σταδιακά άδειαζαν, αρχίζοντας και οι καταστροφές στο ίδιο το κτίριο. Σήμερα η Βίλα στέκει ως άδειο κουφάρι να θυμίζει απλά της παλιές καλές στιγμές της.

Στη ξενάγηση που θα πραγματοποιηθεί στη Βίλα Ιόλα θα προσπαθήσουμε να ξεναγηθούμε στο ίδιο το κτίριο κάνοντας μικρές ιστορικές αναδρομές στο πως ήταν στις δόξες της. Δείτε το «Οδοιπορικό στη Βίλα Ιόλα» που έχει παρουσιάσει το GreekArchitects ΕΔΩ
Τη ξενάγηση θα κάνει ο Μανώλης Οικονόμου, αρχισυντάκτης του GreekArchitects.gr

Τόπος : Βίλα Ιόλα. (Δημοκρατίας 8, Αγία Παρασκευή, Αθήνα)
Ημερομηνία : Κυριακή 30 Νοεμβρίου 2014.

Διοργάνωση : GreekArchitects.gr/ absurdum.gr
Οι θέσεις συμπληρώθηκαν, σας ευχαριστούμε για τη μεγάλη συμμετοχή.

Ανασύρθει στις 27/5/2020 από https://www.greekarchitects.gr/gr/%CE%B5%CE%BA%CE%B4%CE%B7%CE%BB%CF%89%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82/%CE%BE%CE%B5%CE%BD%CE%AC%CE%B3%CE%B7%CF%83%CE%B7-%CF%83%CF%84%CE%B7-%CE%B2%CE%AF%CE%BB%CE%B1-%CE%B9%CF%8C%CE%BB%CE%B1-id9584

Villa Iolas Extended – part 1

Τo Villa Iolas Extended είναι μια συζήτηση για τα χρόνια μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου Ιόλα με αφορμή το ντοκιμαντέρ «Βίλα Ιόλα, Ταξίδι στο Χώρο και Χρόνο». Το βίντεο αυτό καλείται να απαντήσει σε μια σειρά από ερωτήματα όπως: Τι απέγιναν τα αρχαία και πόσες κλοπές έγιναν; Είχε ο Ιόλας «συλλογή»; Ήθελε ποτέ να δωρίσει το σπίτι του στο κράτος; Πόσα έργα βρέθηκαν στο σφραγισμένο σπίτι; και ταυτόχρονα να αποκαλύψει για πρώτη φορά το πραγματικό παρασκήνιο της περιόδου μετά τον θάνατό του.
Δείτε εδώ το ντοκιμαντέρ «Βίλα Ιόλα, Ταξίδι στο Χώρο και Χρόνο»: https://www.youtube.com/watch?v=5zxsu…

Όλη η αλήθεια για τις κλοπές – Μέρος Α΄

Πόσα έργα βρέθηκαν στην Βίλα ;

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Ε.Παραγωγής : Angelis Films Ltd
Σκηνοθεσία: Θάνος Αγγέλης
Αφήγηση/Έρευνα : Μανώλης Οικονόμου
Διεύθυνση Φωτογραφίας: Αλέξανδρος Καραίσκος
Σενάριο : Μανώλης Οικονόμου / Θάνος Αγγέλης
Μουσική : Γιάννης Κονσολάκης
Ιστορικός Τέχνης/ Επικοινωνία: Χαρίσια Χατζητσολή
Ηχοληψία: Διονύσης Παπαδημητρίου
Βοηθός Φωτογράφου: Θεόδωρος Διαμαντής
Boom/Grip: Παύλος Ραφαήλ
Μοντάζ: Θάνος Αγγέλης
Διεύθυνση Παραγωγής: Χαρίλη Μυλωνοπούλου
Γραφικά: Γιώργος Κώστογλου
Εξοπλισμός – Σπικάζ: Dk Video Productions
Στούντιο Ηχογράφισης: Paraktio Studio
Μουσικοί : Franc Shestani / Δάφνη Μέγγου / Θωμάς Μπίκας / Μιράντα Ζαχοπούλου
Παραγωγοί : Μανώλης Οικονόμου / Θάνος Αγγέλης / Αλέξανδρος Καραίσκος
Ευχαριστίες: Evripides Art Gallery / Lividia / Sivati / Pin Communication
Ευχαριστούμε Θερμά τους: Λένα Κουτσούδη-Ιόλα / Γκυ Νατάν / Σπύρο Γεωργίου / Δημήτρη Ιωσηφίδη